Bolesław Leśmian

Dusiołek

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Nowoczesna Polska.

Dusiołek

Szedł po świecie Bajdała¹, 

Co go wiosna zagrzała, — 

Oprócz siebie — wiódł szkapę, oprócz szkapy — wołu, 

Tyleż tędy, co wszędy², szedł z nimi pospołu. 

Zachciało się Bajdale 

Przespać upał w upale, 

Wypatrzył zezem ściółkę ze mchu popod lasem, 

Czy dogodna dla karku — spróbował obcasem. 

Poległ cielska tobołem 

Między szkapą a wołem, 

Skrzywił gębę na bakier i jęzorem mlasnął 

I ziewnął w niebogłosy i splunął i zasnął. 

Nie wiadomo dziś wcale, 

Co się śniło Bajdale? 

Lecz wiadomo, że, szpecąc przystojność³ przestworza, 

Wylazł z rowu Dusiołek, jak półbabek⁴ z łoża. 

Pysk miał z żabia ślimaczy, — 

(Że też taki żyć raczy!) — 

A zad tyli⁵, co kwoka, kiedy znosi jajo. 

Milcz, gębo nieposłuszna, bo dziewki wyłają⁶! 

Ogon miał ci z rzemyka, 

Podogonie zaś z łyka. 

Siadł Bajdale na piersi, jak ten kruk na snopie, — 

Póty dusił i dusił, aż coś warkło w chłopie! 

Warkło, trzasło, spotniało! 

Coć się stało, Bajdało? 

Dmucha w wąsy ze zgrozy, jękiem złemu przeczy, — 

Słuchajta, wszystkie wierzby, jak chłop przez sen beczy! 

Sterał we śnie Bajdała 

Pół duszy i pół ciała, 

Lecz po prawdzie nie długo ze zmorą marudził, — 

Wyparskał ją nozdrzami, zmarszczył się i zbudził. 

Rzekł Bajdała do szkapy: 

Czemu zwieszasz swe chrapy? 

Trzebać było kopytem Dusiołka przetrącić, 

Zanim zdążył mój spokój w całym polu zmącić! 

Rzekł Bajdała do wołu: 

Czemuś skąpił mozołu? 

Trzebać było rogami Dusiołka postronić, 

Gdy chciał na mnie swej duszy paskudę wyłonić! 

Rzekł Bajdała do Boga: 

O, rety — olaboga! 

Nie dość ci, żeś potworzył mnie, szkapę i wołka, 

Jeszcześ musiał takiego zmajstrować Dusiołka? 

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/towarzystwo/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą: wolnelektury.pl/towarzystwo/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Przypisy:

1. Bajdała — Człowiek opowiadający bajki. [przypis edytorski]

2. Tyleż tędy, co wszędy (współcz.) — tu i ówdzie. [przypis edytorski]

3. przystojność (współcz.) — piękno. [przypis edytorski]

4. półbabek — podstarzała kobieta [przypis edytorski]

5. tyli — tutaj: tak duży [przypis edytorski]

6. wyłają — przywołają to do porządku przy pomocy słów. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Nowoczesna Polska – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Nowoczesna Polska
KRS 0000070056

Dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Nowoczesna Polska zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/dusiolek

Tekst opracowany na podstawie: Bolesław Leśmian, Łąka, wyd. J. Mortkowicza, Warszawa 1920

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Aleksandra Sekuła, Olga Sutkowska.

Okładka na podstawie: Portret chłopa w futrzanej czapie, Stromfeld-Mikulska, Adrianna (1868?-1920), domena publiczna

Plik wygenerowany dnia 2023-08-18.