<?xml version="1.0"?>
<FictionBook xmlns="http://www.gribuser.ru/xml/fictionbook/2.0" xmlns:wl="http://wolnelektury.pl/functions" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:l="http://www.w3.org/1999/xlink">
  <description xmlns:rdf="http://www.w3.org/1999/02/22-rdf-syntax-ns#">
    <title-info>
      <genre>literature</genre>
      <author>
        <first-name>Edgar Allan</first-name>
        <last-name>Poe</last-name>
      </author>
      <book-title>Izrafel</book-title>
      <date>2014</date>
      <lang>pol</lang>
    </title-info>
    <document-info>
      <author>
        <first-name>Tomasz</first-name>
        <last-name>Wasiołka</last-name>
      </author>
      <author>
        <first-name>Aleksandra</first-name>
        <last-name>Sekuła</last-name>
      </author>
      <author>
        <first-name>Monika</first-name>
        <last-name>Kępska</last-name>
      </author>
      <author>
        <first-name>Monika</first-name>
        <last-name>Sałach</last-name>
      </author>
      <program-used>book2fb2</program-used>
      <date>2025-11-27</date>
      <id>https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/poe-izrafel/</id>
      <version>0</version>
    </document-info>
    <publish-info>
      <publisher>Fundacja Wolne Lektury</publisher>
    </publish-info>
  </description>
  <body>
    <title>
      <p>Edgar Allan Poe</p>
      <p>Izrafel</p>
      <p>tłum. Barbara Beaupré</p>
    </title>
    <epigraph>
      <p>
					Utwór opracowany został w ramach projektu
						<a l:href="https://wolnelektury.pl/">Wolne Lektury</a>
					przez <a l:href="https://fundacja.wolnelektury.pl/">fundację
						Wolne Lektury</a>.
				</p>
    </epigraph>
    <section>
      <poem>
        <stanza>
          <v>Jest duch na niebie, co ma lutnię</v>
          <v>Z własnego serca, ciepłych strun.</v>
          <v>Nikt tak nie śpiewa dziko-pięknie,</v>
          <v>Jak Izrafel<a type="note" l:href="#fn1">[1]</a>, wśród gwiezdnych łun.</v>
          <v>Słysząc go, gwiazdy dziwem zdjęte,</v>
          <v>Jak legendowa niesie wieść,</v>
          <v>Stają zachwytem w czar ujęte</v>
          <v>I wszelka rzecz, która go słyszy,</v>
          <v>W skupionej milknie ciszy.</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>W obłokach drżąca,</v>
          <v>Tarcz miesiąca<a type="note" l:href="#fn2">[2]</a></v>
          <v>Purpurą płonie,</v>
          <v>I tchnie miłością zrumieniona</v>
          <v>W eterów łonie.</v>
          <v>A z nią Pleady<a type="note" l:href="#fn3">[3]</a>,</v>
          <v>Gwiazd gromady,</v>
          <v>Których jest siedem wśród przestrzeni,</v>
          <v>Stają w milczeniu odurzone</v>
          <v>Czarem tych pieni<a type="note" l:href="#fn4">[4]</a>.
</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>
I mówi ów płomienny chór,</v>
          <v>Złożony z gwiazd tak wielu,</v>
          <v>Że pieśni wdzięk i ognia żar</v>
          <v>Płonący w Izrafelu</v>
          <v>Pochodzą z jego żywej lutni,</v>
          <v>Drgających strun,</v>
          <v>Na której gra on, Boski piewca,</v>
          <v>Wśród gwiezdnych łun.
</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>Lecz tam, gdzie jaśni mkną anieli</v>
          <v>U Niebios proga,</v>
          <v><strong>Głębia</strong> jest myśli powinnością,</v>
          <v>A <strong>Miłość</strong>, gdy płomieniem strzeli,</v>
          <v>Dorasta Boga.</v>
          <v>Tam błądzą rajskich dziewic krocie</v>
          <v>W świateł odmęcie.</v>
          <v>Podobne gwiazdom czczonym przez nas</v>
          <v>Na firmamencie.
</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>Więc to niesłusznie Izrafelu,</v>
          <v>Najlepszy, bo <strong>najmędrszy</strong> bardzie,</v>
          <v>Że nasz śpiew ziemski beznamiętny</v>
          <v>Chcesz mieć w pogardzie</v>
          <v>Dla ciebie płoną na błękicie</v>
          <v>Ognie bez skazy.</v>
          <v>Udziałem twoim długie życie,</v>
          <v>Górne ekstazy.</v>
          <v>Śpiewając w modrych świateł toni</v>
          <v>Wawrzyn na jasnej nosisz skroni.
</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>
Toż nie dziw, że gdy w rytm ognisty</v>
          <v>Wlewasz twą miłość, radość, żal,</v>
          <v>Słucha w skupieniu chór gwiaździsty,</v>
          <v>Aż skona w ciszy uroczystej</v>
          <v>Ostatnia z dźwięcznych fal.
</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>O tak! Tyś boskim Niebios wieszczem</v>
          <v>Lecz tu, na naszym świecie</v>
          <v>Radość się miesza z bolu dreszczem</v>
          <v>I ziemskie tylko rośnie kwiecie.</v>
          <v>A blady cień twej szczęśliwości</v>
          <v>Gdy od niebiańskich padnie bram,</v>
          <v>Rozprasza dla nas ciemność nocy</v>
          <v>I za blask słońca starczy nam.
</v>
        </stanza>
        <stanza>
          <v>Lecz gdybym był!</v>
          <v>Na gwiezdny pył,</v>
          <v>Rzucony w słońc etery</v>
          <v>A Izrafel na miejscu mem</v>
          <v>Do ziemskiej zstąpił sfery</v>
          <v>Nie tak by dziko smętnie brzmiał</v>
          <v>Doczesny jego śpiew.</v>
          <v>Jak pieśń ma, co bijącym tętnem</v>
          <v>Echem płynęłaby namiętnem</v>
          <v>W bezmiar niebiańskich stref.</v>
        </stanza>
      </poem>
    </section>
  </body>
  <body name="notes">
    <section id="fn1">
      <p><emphasis>Izrafel</emphasis> — występujący w islamie anioł muzyki, który w dniu Sądu Ostatecznego zatrąbi w jedną trąbę. [przypis edytorski]</p>
    </section>
    <section id="fn2">
      <p><emphasis>miesiąc</emphasis> (daw.) — księżyc.  [przypis edytorski]</p>
    </section>
    <section id="fn3">
      <p><emphasis>Plejady</emphasis> (mit. gr.) — siedem nimf, córek tytana Atlasa i okeanidy Plejone (nazwa ich może też oznaczać „gołębice”, gr. peleiades), będących towarzyszkami dziewiczej bogini Artemidy; ścigane przez Oriona, zostały przemienione przez Zeusa w gwiazdy; imieniem Plejad nazwana jest gromada gwiazd w gwiazdozbiorze Byka, sąsiadująca z konstelacją Oriona; Plejady najlepiej widoczne są przed północą, otacza je charakterystyczna błękitnawa mgławica.  [przypis edytorski]</p>
    </section>
    <section id="fn4">
      <p><emphasis>pienia</emphasis> — śpiewy. [przypis edytorski]</p>
    </section>
  </body>
</FictionBook>
