# Syna poetowego narodziny

Julian Tuwim

> Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Prą! Dębowe wrota wywalili,
Wysadzili z zawiasów zawory,
Rozśpiewali się, roztańczyli,
Ni to larwy[1], ni zapustne zmory,
Umaili kwiatami kędziory,
Aj, pili snać[2]! dużo pili!

Dmą w piszczałki, tną w grube basetle,
Sowizdrzały, łokietki, poczwary,
Chochlik, Świstak i Boruta[3] stary,
Pan Twardowski[4] i wiedźma na mietle,
Żydy, pany, mieszczany i chłopy,
Kuse fraki i szerokie popy!

A na przedzie kompanii ochoczej
Marchołt[5] gruby a sprośny się toczy,
Podryguje, opasły, a sapie,
Z tłustej brody małmazja[6] mu kapie,
Kwiczy, bestia, tańcząc, wywijając,
Dylu-dylu na badylu grając!

A witajcieże mi, goście mili!
A bywajcie mi, śmieszki-wesołki!
Hej, pachołki, w rząd ustawiać stołki,
Warzyć jadło, smażyć mięsa połcie,
Będziem jedli, będziem miody pili,
A witajcieże mi, goście mili!
Racz do izby, kochany Marchołcie!

Chrzciny u mnie! Chłopak — niech go katy!
Tłuścioch pulchny, czerwony, pyzaty,
Patrzcie — leży: ślipka wybałuszył,
A nadąsał się czegoś, napuszył,
Mam ja tęgi frasunek z mołojcem!
Hej, Marchołcie, bądź mu chrzestnym ojcem!

Śmiał się głośno, kiedy się narodził,
A na czole miał wieniec różany;
Mleka nie chce — wina piłby dzbany!
Ksiądz-dobrodziej oglądać go chodził,
Mówił, że się Antychryst narodził:
Na świat przyszedł — pomyślcie — pijany!

Ksiądz nie ochrzcił — wy mi go ochrzcijcie!
Toć sto pociech będziem mieli z synem!
A za zdrowie jego mocno pijcie,
A pokropcie go święconym winem,
A wykąpcie go w miodnej kąpieli!
Herasz[7] diabłu i świętoszkom w Rzymie!
Hulaj dusza! Niech się świat weseli!
Dyjonizy będzie mu na imię!

larwa (starop.) — maska. [przypis edytorski]

snać a. snadź (starop.) — widocznie. [przypis edytorski]

Boruta — diabeł z polskich legend, związany z Łęczycą. [przypis edytorski]

Pan Twardowski — także: Mistrz Twardowski, bohater polskich baśni i legend, szlachcica, który zaprzedał duszę diabłu, zw. polskim Faustem. [przypis edytorski]

Marchołt a. Markolf (łac. Marcolphus) — rubaszny bohater opowieści średniowiecznych, w których występuje on obok biblijnej postaci króla Salomona, a przysłowiowa mądrość króla jest w nich skontrastowana z prostacką i przyziemną, ale zabawną postawą błazna, jego rozmówcy; teksty o Marchołcie i Salomonie były dialogami, powstawały już od V w. i początkowo miały charakter poważny, dopiero od XII w. przybrały wydźwięk komiczny, począwszy od zredagowanej na terenie Niemiec wersji Disputationes quas dicuntur habuisse inter se mutuo rex Salomon sapientissimus et Marcolphus facie deformis et turpissimus, tamen ut fertur eloquentissimus („Dyskusje, które, jako mówią, miały miejsce między królem Salomonem najmądrzejszym a Marcolfem najszpetniejszym i bezwstydnym z wyglądu, lecz, wedle przekazu, najwymowniejszym”); polską wersję sporządził Jan z Koszyczek i opublikował w 1521 r. pt. Rozmowy, które miał król Salomon mądry z Marchołtem grubym a sprośnym, a wszakoż, jako o niem powiedają, barzo z wymownym; w oparciu o te opowieści powstała sztuka Jana Kasprowicza Marchołt gruby a sprośny, jego narodzin, życia i śmierci misterium tragikomiczne w obrazach czterech zamknięte. [przypis edytorski]

małmazja — ogólne określenie odnoszące się do słodkiego wina; pierwotnie nazwa ciemnych, aromatycznych win produkowanych w okolicach miasta Malvasia na Peloponezie. [przypis edytorski]

herasz (starop.) — na szczęście, pomyślności, powodzenia; to dobrze (wykrzyknik oznaczający życzenia lub aprobatę). [przypis edytorski]