Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 490 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur! Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Strona główna Katalog Autor
Edgar Allan Poe

Edgar Allan Poe

Romantyzm ✖ Epika ✖
Sortuj:

Opowiadanie Romantyzm Edgara Allana Poe'go

Opowiadanie Alkohol Artysta Bezpieczeństwo Błazen Błoto Bogactwo Bóg Brat Bunt Burza Choroba Ciało Ciemność Cień Cierpienie Cisza Cud Czas Diabeł Dom Dorosłość Duch Dusza Dzieciństwo Dziecko Dziedzictwo Dźwięk Fałsz Filozof Głupota Gospodarz Gość Gra Grób Grzech Hańba Historia Imię Interes Jedzenie Kaleka Kara Katastrofa Klęska Kłamstwo Kłótnia Kobieta Kondycja ludzka Konflikt Koń Kot Kradzież Krew Król Ksiądz Książka Księżyc Kuszenie Lekarz List Los Lustro Łzy Małżeństwo Marzenie Maska Melancholia Mężczyzna Miasto Miłość Młodość Morderstwo Morze Muzyka Nadzieja Narkotyki Narodziny Natura Nauczyciel Nauka Niebezpieczeństwo Nienawiść Nieśmiertelność Noc Obłok Obraz świata Obyczaje Odwaga Ofiara Ogień Ojciec Ojczyzna Okno Oko Okręt Okrucieństwo Opieka Otchłań Pamięć Piekło Pieniądz Pijaństwo Piwnica Podróż Podstęp Pogrzeb Pojedynek Portret Potwór Pozory Pozycja społeczna Pożar Praca Prawo Przebranie Przeczucie Przemiana Przemoc Pułapka Religia Rewolucja Robak Rodzina Rośliny Rozpacz Rozum Ruiny Samolubstwo Samotnik Sąd Sąsiad Sen Serce Siostra Słońce Słowo Sługa Smutek Sobowtór Starość Strach Strój Sumienie Syn Szaleniec Szaleństwo Szczęście Szkoła Szlachcic Sztuka Śmiech Śmierć Światło Tajemnica Tchórzostwo Trup Twórczość Ucieczka Uczta Upadek Uroda Urzędnik Vanitas Walka Wiadomość Wiara Wiatr Wiedza Wierzenia Wieś Więzienie Więzień Wina Wino Wizja Woda Wolność Wspomnienia Wygnanie Wyrzuty sumienia Wzrok Zabawa Zamek Zaświaty Zbrodnia Zbrodniarz Zdrada Zdrowie Zemsta Zło Zmysły Zwierzęta Żałoba Żona Życie snem Żywioły

O autorze

Edgar Allan Poe
fot. autor nieznany, domena publiczna

Edgar Allan Poe

Ur.
19 stycznia 1809 w Boston
Zm.
7 października 1849 w Baltimore
Najważniejsze dzieła:
Rękopis znaleziony w butli, Zagłada domu Usherów, Berenice, Zabójstwo przy Rue Morgue, Maska śmierci szkarłatnej, Złoty żuk, Czarny kot, Serce oskarżycielem, Kruk (1845), Tamerlane i inne poezje (1827)

Poeta i prozaik amerykański. Za życia znany głównie jako bezkompromisowy krytyk literacki; był redaktorem wielu czasopism, w których publikował też swoje nowele i opowiadania. Twórczość Poe zalicza się do nurtu tzw. czarnego romantyzmu. Do fascynujących go tematów należy nieuchronnie i stale grożąca śmierć ze wszystkimi towarzyszącymi jej okolicznościami i emblematami, takimi jak: trup (szczególnie młodej kobiety por. Berenice), zamurowanie żywcem (Beczka Amontillada), choroba (Maska Śmierci Szkarłatnej), w tym również zaburzenia psychiczne (Zagłada domu Usherów). Doświadczenie śmierci stanowi ważny wątek jego biografii: na gruźlicę umarła jego matka (kiedy miał rok), a następnie przybrana matka Frances Allen i młodziutka żona Virginia (była jego siostrą cioteczną; poślubił ją, gdy miała 13 lat). Dominujący nastrój utworów poetyckich i prozaicznych Poe stanowią melancholia i groza, często ocierające się o makabrę oraz estetykę horroru.
Zyskał wielką popularność w Europie (tłumaczył go Baudelaire), szczególnie w końcu wieku XIX, a modernistyczni twórcy odnajdowali u niego bliskie sobie wątki dekadentyzmu. Zarówno konstrukcja postaci, jak i innych elementów fabuły (tytułowy dom Usherów) pozwala na głęboką interpretację psychologiczną prozy Poe, która stanowiła inspirację m.in. dla Dostojewskiego. Uznawany jest też za jednego z ojców fantastyki (Rękopis znaleziony w butli, Eureka: A Prose Poem 1848; Edgarami nazwano na jego cześć nagrody przyznawane przez Mystery Writers of America) oraz noweli kryminalnej (Zabójstwo przy Rue Morgue). Postać pojawiającego się w kilku utworach detektywa, C. Auguste'a Dupina, rozwiązującego zagadki kryminalne dzięki dedukcji, stanowi pierwszą z szeregu podobnych, takich jak Sherlock Holmes Arthura Conan Doyle'a czy Hercules Poireau Agathy Christie.
Był alkoholikiem; czterdziestoletni Poe został znaleziony na ulicy w ciężkim stanie fizycznym w delirium i po kilku dniach hospitalizacji zmarł z niewyjaśnionych przyczyn.

Dziś około godziny trzeciej z rana mieszkańców dzielnicy Saint-Roch obudziły przeciągłe i przeraźliwe krzyki, rozlegające...

Edgar Allan Poe, Zabójstwo przy rue Morgue

Bystrym rzutem oka dotknąłem malowidła i zwarłem powieki. Czemu? Na razie sam nie rozumiałem, czemu...

Edgar Allan Poe, Portret owalny

Śmierć Szkarłatna od dawna pustoszyła ową krainę. Nigdy dżuma nie bywała tak nieodparta, tak straszliwa...

Edgar Allan Poe, Maska śmierci szkarłatnej
  • NIP: 952-187-70-87
  • KRS: 0000070056
  • REGON: 017423865
  • Numer konta: 75 1090 2851 0000 0001 4324 3317
Wolne Lektury to projekt prowadzony przez fundację Wolne Lektury.
MKiDN
Strona biblioteki Wolne Lektury powstała dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.