Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur! Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Strona główna Katalog Autor
Władysław Syrokomla

Władysław Syrokomla

Sortuj:

Twórczość Władysława Syrokomli

Romantyzm Ballada Epika Gawęda Liryka Oda Poemat Reportaż podróżniczy Sonet Wiersz Alkohol Antysemityzm Bieda Bijatyka Błądzenie Błogosławieństwo Błoto Bogactwo Bohaterstwo Bóg Broń Burza Chciwość Chleb Chłop Choroba Chrystus Chrzest Cierpienie Cmentarz Cnota Córka Cud Czarownica Czary Czas Czyn Danse macabre Dar Dobro Dom Dorosłość Duch Duma Dworek Dworzanin Dwór Dzieciństwo Dziecko Dziedzictwo Dźwięk Filozof Głód Głupota Gniew Gospodarz Gość Gra Grób Grzech Gwiazda Hańba Historia Honor Interes Jedzenie Język Kaleka Kara Karczma Klęska Kłamstwo Kłótnia Kobieta Kochanek Kondycja ludzka Konflikt Konflikt wewnętrzny Koń Korzyść Kradzież Krew Król Krzywda Ksiądz Książka Kuszenie Kwiaty Las Lekarz Lenistwo Literat Los Lud Łzy Małżeństwo Marzenie Maska Matka Matka Boska Mądrość Melancholia Mężczyzna Miasto Mieszczanin Miłosierdzie Miłość Miłość niespełniona Miłość platoniczna Młodość Modlitwa Mucha Muzyka Nadzieja Naród Natura Nauczyciel Nauka Niebezpieczeństwo Niewola Noc Nuda Obcy Obowiązek Obraz świata Obyczaje Obywatel Ofiara Ogień Ojciec Ojczyzna Omen Opieka Oświadczyny Pamięć Pan Państwo Patriota Pielgrzym Pieniądz Piękno Pijaństwo Pobożność Podróż Poeta Poezja Pogrzeb Pokora Pokusa Pokuta Polak Polityka Polowanie Polska Poświęcenie Pozory Pozycja społeczna Pożar Praca Prawo Proroctwo Przekleństwo Przemiana Przemijanie Przemoc Przyjaźń Przysięga Przywódca Ptak Pycha Radość Religia Robak Rodzina Rośliny Rozczarowanie Rozstanie Rozum Rycerz Rzeka Samobójstwo Samotność Sąd Sen Serce Sierota Słowo Sługa Służalczość Smutek Spotkanie Spowiedź Sprawiedliwość Starość Strach Strój Sumienie Syn Szaleństwo Szatan Szczęście Szkoła Szlachcic Sztuka Śmierć Śpiew Świt Taniec Tchórzostwo Testament Tęsknota Tłum Trup Twórczość Ucieczka Uczeń Uczta Upadek Upiór Uroda Vanitas Walka Wąż Wdowa Wiara Wiedza Wierność Wierzenia Wieś Więzienie Więzień Wina Wiosna Władza Własność Woda Wojna Wolność Wróg Wspomnienia Wygnanie Wzrok Zabawa Zabobony Zaświaty Zbrodnia Zbrodniarz Zdrada Zemsta Ziemia Zło Zwątpienie Zwycięstwo Żałoba Żebrak Żołnierz Żyd

Tłumaczenia

O autorze

Władysław Syrokomla
Aut. Adam Szemesz, domena publiczna, Wikimedia Commons

Władysław Syrokomla

Ur.
29 września 1823 w Smolgów
Zm.
15 września 1862 w Wilno
Najważniejsze dzieła:
Margier, Urodzony Jan Dęboróg, Kasper Kaliński (Obrona Olsztyna), Janko Cmentarnik, Wielki Czwartek, Żywot poczciwego człowieka, Nagrobek obywatelowi; Chatka w lesie; Melodie z domu obłąkanych (zbiór poezji); Wycieczki po Litwie w promieniach od Wilna; Podróż swojaka po swojszczyźnie.

Właśc. Ludwik Władysław Kondratowicz, pseudonim artystyczny utworzył z drugiego imienia i nazwy herbu rodzinnego. Poeta, pisarz i tłumacz doby romantyzmu. Był piewcą swojskości (przeciwny emigracji), idei demokratycznych (lecz nie rewolucyjnych), ludowości i rdzennej kultury litewskiej. Nazywał siebie ,,lirnikiem wioskowym" (tytuł jednego z wierszy), piszącym dla ,,braci w siermiędze i braci w kapocie". Jego styl cechuje programowa prostota języka, humor, niekiedy ironia (np. w nawiązaniach do sielankowych opisów życia na wsi). Solidaryzował się z egzystencją chłopów i drobnej szlachty, krytykował egoizm ziemiaństwa. Jego poglądy na współczesne mu tematy społeczne wyrażają m.in. wiersze Hulaj dusza! i Wyzwolenie włościan.
Ważnym dokonaniem Syrokomli są przekłady łacińskojęzycznej literatury staropolskiej, m.in. Jana Kochanowskiego, Klemensa Janickiego, Sebastiana Klonowicza czy Macieja Kazimierza Sarbiewskiego - w pracy tej celem było przybliżenie rodakom spuścizny kultury polskiej. Ponadto tłumaczył również współczesną poezję rosyjską i ukraińską (Rylejewa, Lermontowa, Niekrasowa, Szewczenki), a nawet wielkich romantyków niemieckich (Króla Olch Goethego, liryki Heinego), te jednak przekłady nie są wierne i służyły raczej Syrokomli dla wyrażenia cudzym słowem tego, czego sam, w warunkach rosyjskiej cenzury, nie mógł pisać.
Cieszył się popularnością w całym kraju, nie tylko na rodzinnej Litwie i Białorusi, ale również w Warszawie, Krakowie i w Wielkopolsce, gdzie w latach 50. przyjmowano go bardzo uroczyście. Ostatnie lata niedługiego życia Syrokomli naznaczył cień zbliżającego się powstania styczniowego. W 1861 r. wracając do Wilna z Warszawy, gdzie brał udział w manifestacjach patriotycznych (po części jako współpracownik ,,Kuriera Wileńskiego"), został aresztowany i uwięziony, a następnie osadzony przymusowo w Borejkowszczyźnie. Tam stworzył niezwykle dojrzałe liryki zebrane później w zbiorze Poezja ostatniej godziny (wyd. 1862, obejmują m.in. Melodie z domu obłąkanych). Dzięki usilnym staraniom przyjaciół zezwolono na jego powrót do Wilna na kilka miesięcy przed śmiercią. Został tam pochowany na cmentarzu na Rossie, a jego pogrzeb zgromadził tłumy i sam stał się demonstracją patriotyczną doby przedpowstaniowej.

Ukryłem się przed ludźmi, zginąłem bez wieści,
Żaden mię nie dośledził całe lat trzydzieści,
Aż...

Władysław Syrokomla, Gawędy, Chodyka
Przy nim oprawna w dębowe deski,
W mosiężne klamry spoczywa księga.
To Pismo Święte — pokarm...

Władysław Syrokomla, Marcin Studzieński
Czy znasz przysłowie sowy i kruka?
Proszę na bacznym chować je względzie,
Niech sobie równy...

Władysław Syrokomla, Marcin Studzieński
  • NIP: 952-187-70-87
  • KRS: 0000070056
  • REGON: 017423865
  • Numer konta: 75 1090 2851 0000 0001 4324 3317
Wolne Lektury to projekt prowadzony przez fundację Wolne Lektury.
MKiDN
Strona biblioteki Wolne Lektury powstała dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.