Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!

Wolne Lektury potrzebują pomocy - dorzuć się

Elin Wägner, Banda z Norrtull
Posłuchaj w ElevenReader

Pobieranie e-booka

Wybierz wersję dla siebie:

.pdf

Jeśli planujesz wydruk albo lekturę na urządzeniu mobilnym bez dodatkowych aplikacji.

.epub

Uniwersalny format e-booków, obsługiwany przez większość czytników sprzętowych i aplikacji na urządzenia mobilne.

.mobi

Natywny format dla czytnika Amazon Kindle.

Banda z Norrtull (szwedz. Norrtullsligan. Elisabeths Krönika) to debiutancka powieść szwedzkiej pisarki, Elin Wägner, opublikowana w 1908 roku. Oś fabularną stanowi historia czterech nisko opłacanych pracownic biurowych: Elisabeth (Pegg), Magnhild (Baby), Emmy i Evy, które dzielą dwa wynajęte pokoje przy Norrtullsgatan w Vasastan w Sztokholmie.

Młode, niedoświadczone i kiepsko zarabiające kobiety próbują zdefiniować swoją pozycję we współczesnym im społeczeństwie i na rozwijającym się wielkomiejskim rynku pracy. Każdego dnia muszą walczyć o przetrwanie, radzić sobie z zimnem i głodem w domu, a także z molestowaniem seksualnym w biurze oraz z brakiem akceptacji i niedocenianiem ich profesjonalnych kompetencji ze strony kolegów. Aby uzyskać lepsze wynagrodzenie, niektóre z nich próbują strajkować, co jednak nie poprawia ich sytuacji — wręcz przeciwnie. Mimo tych trudności dziewczęta, marząc o innym życiu, znajdują oparcie w przyjaźni i solidarności. Powieść Wägner stanowi interesujący portret młodych, wrażliwych kobiet, które zderzają się z trudną rzeczywistością wielkiego miasta, dążąc do samowystarczalności i równości. Jak potoczą się losy czterech przyjaciółek? Czy Pegg poradzi sobie z wyzwaniami zawodowymi, jakie stawia przed nią szwedzka stolica, i odnajdzie miłość życia w zimnym Sztokholmie?

Narratorką tej historii jest Elisabeth (notabene tak właśnie brzmi trzecie imię autorki), a tekst ma postać nieregularnie prowadzonego pamiętnika. Syntetyczna, niepozbawiona — mimo poruszanej problematyki — lekkości i humoru forma wskazuje na widoczny już w debiutanckiej publikacji talent literacki Elin Wägner.

Powieść była początkowo wydawana w odcinkach w „Dagens Nyheter”, a pod koniec kwietnia 1908 roku ukazała się w formie książkowej. Tak o Bandzie z Norrtull pisał wówczas recenzent, Ernst Beckman: „W stylu, który pod pozorną niedbałością wpisu do pamiętnika kryje w sobie zręczną kalkulację artystyczną i niezwykle czujną obserwację, opowiedziano tu losy kilku kobiet, jakich nasz drogi Sztokholm ma na sumieniu setki”.

Dzieło szwedzkiej pisarki zostało w 1923 roku przeniesione na ekran kinowy. Reżyserem filmu był Per Lindberg, a w głównych rolach wystąpiły Tora Teje, Inga Tidblad, Renée Björling i Linnéa Hillberg.

Autorką przekładu, który publikujemy na portalu Wolnych Lektur, jest Paulina Rosińska.

Powieść Banda z Norrtull Elin Wägner jest dostępna jako e-book w formatach EPUB i MOBI oraz jako PDF.

O autorze

Elin Wägner
autor nieznany, domena publiczna, Wikimedia Commons

Elin Wägner

Ur.
16 maja 1882 w Lunds domkyrkoförsamling
Zm.
7 stycznia 1949 w Berg parish
Najważniejsze dzieła:
Banda z Norrtull

Elin Matilda Elisabet Wägner przyszła na świat 16 maja 1882 roku w Lund, a zmarła 7 stycznia 1949 w Rösås.

Była szwedzką pisarką, dziennikarką i działaczką feministyczną, a w latach 1944-1949 należała także do Akademii Szwedzkiej.

Urodziła się w rodzinie inteligenckiej – ojciec był docentem filozofii i dyrektorem szkoły w Lund, natomiast matka pochodziła ze Smålandii, gdzie Elin dorastała i do której chętnie wracała w swojej twórczości.

Wagner karierę dziennikarską rozpoczęła od publikacji w dzienniku „Helsingborgsposten” (1903–1904), a po przeprowadzce do Sztokholmu pracowała dla czasopisma „Idun” (1907–1917) oraz dla dziennika „Dagens Nyheter”. W tym czasie zaangażowała się także w sprawę przyznania szwedzkim kobietom praw wyborczych.

W latach 20. XX wieku związana była z Fogelstagdsgruppen – ugrupowaniem walczącym o edukację kobiet i ich uświadomienie społeczne – w którym pełniła rolę redaktorki naczelnej pisma „Tidevarvet”.

W 1910 roku poślubiła Johana Landquista, szwedzkiego krytyka literackiego i profesora psychologii, z którym rozwiodła się 12 lat później. Po rozstaniu z mężem wróciła do Smålandii i zamieszkała w okolicach Växjö, gdzie pracowała do końca życia.

W 1908 roku zadebiutowała powieścią Banda z Norrtull (szwedz. Norrtullsligan. Elisabeths Krönika), ale sławę zdobyła dopiero 2 lata później, publikując kolejne dzieło pt. Pennskaftet. W późniejszych tekstach rozwijała problematykę związaną z prawami wyborczymi kobiet, pokojem na świecie oraz – wyprzedzając swoją epokę – kwestiami dotyczącymi środowiska naturalnego.

Do najważniejszych dzieł Elin Wägner, oprócz wyżej wymienionych, zaliczyć można następujące teksty: Åsa-Hanna (1918), Silverforsen (1924), Vändkorset (1934), Väckarklocka (1941), Vinden vände bladen (1947) oraz biografię Selmy Lagerlöf (1942-1943) .