Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | architektura | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | dawne | dziecięcy | francuski | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rzadki | staropolskie | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | żeglarskie
Według języka: wszystkie | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 6434 przypisów.
Byście niesfornym stanęli oporem — abyście stawili opór tym, którzy okażą się niesforni (tj. nie podporządkują się wydanemu nakazowi). [przypis edytorski]
byśmy równo na to przyśli — byśmy równocześnie do tego doszli. [przypis edytorski]
byśmy się byli nie jęli (starop.) — konstrukcja daw. czasu zaprzeszłego, wyrażającego czynność wcześniejszą od pozostałych czynności i stanów zapisanych w czasie przeszłym prostym; znaczenie: gdybyśmy [wcześniej] nie zabrali się za co; gdybyśmy [wcześniej] nie wzięli się za co. [przypis edytorski]
byśwa byli (gw.) — byście byli. [przypis edytorski]
byśwa (gw.) — byśmy. [przypis edytorski]
bytność — tu: wizyta. [przypis edytorski]
Bytom — być może Bytów, gród na Pomorzu. [przypis edytorski]
Bytom — tu: Bytom Odrzański w płn. części Dolnego Śląska, 20 km od Głogowa. [przypis edytorski]
bywa mi czczo — sens: odczuwam wewnętrzną pustkę; od czczy — pusty, bezcelowy. [przypis edytorski]
bywać (daw.) — udzielać się towarzysko; uczęszczać na przyjęcia i imprezy (premiery teatralne, koncerty itp.), na których spotyka się elita towarzyska. [przypis edytorski]
Bywaj! (daw.) — Do mnie!; Chodźcie tu! itp. [przypis edytorski]
bywaj (daw.) — przybywaj, chodź. [przypis edytorski]
bywaj (daw.) — przybywaj. [przypis edytorski]
Bywaj dziewczę zdrowe… — utwór bywa też tytułowany: Pożegnanie. [przypis edytorski]
Bywaj mi zdrów, kraju kochany! — pierwszy wers wiersza Pożegnanie Child Harolda, parafrazy z G. Byrona, w tłumaczeniu A. Mickiewicza. [przypis edytorski]
bywają rozmowy — w wyd. z 1816 r.: dzieją się umowy. [przypis edytorski]
bywajcież (daw.) — konstrukcja z partykułą -że skróconą do -ż; znaczenie: bywajcie zatem, bywajcie więc (pozdrowienie na pożegnanie). [przypis edytorski]
Bywajże, bywaj (daw.) — Chodźże (tu), chodź. [przypis edytorski]
bywał (…) farysem — tu: człowiekiem mającym wyższe aspiracje i ideały; aluzja do popularnego wiersza Karola Balińskiego (1817–1864) pt. Farys-wieszcz (1844), zaczynającego się od słów: „O, i ja niegdyś byłem farysem”; farys: muzułmański jeździec, zawodowy wojownik, rycerz; postać walecznego, niezależnego farysa do literatury polskiej wprowadził Adam Mickiewicz kasydą na cześć emira Tadż-ul-Fechra (tj. Wacława Rzewuskiego) pt. Farys. [przypis edytorski]
bywał u gubernatora — tzn. u carskiego urzędnika stojącego na czele guberni (prowincji), podlegającego bezpośrednio cesarzowi; bywanie u carskiego gubernatora kompromitowało Polaka w oczach patriotów. [przypis edytorski]
Bywałem kiedyś dawno w Łodzi… Jeszcze przed wojną… — mowa o pierwszej wojnie światowej; przed jej wybuchem miasto Łódź należało do zaboru rosyjskiego. [przypis edytorski]
bywały (daw.) — obyty w świecie, doświadczony. [przypis edytorski]
Bywały nawet i takie niewiasty w tym rodzie, które wychodząc za obcych książąt, zwijały w palcach przy weselnych ucztach szerokie tasaki żelazne — chodzi prawdopodobnie o Cymbarkę, córkę księcia Ziemowita IV. [przypis edytorski]
bywszaja (ros.) — była, dawna. [przypis edytorski]
bywszy (daw. forma) — dziś: będąc. [przypis edytorski]
bywszy (daw. forma) — dziś imiesłów przysł. współcz.: będąc. [przypis edytorski]
bywszy — daw. imiesłów przysł. od: być. [przypis edytorski]
bywszy (starop. forma) — dziś imiesłów przysł.: będąc. [przypis edytorski]
bzdura (daw.) — o dziecku: trzpiotek, głuptasek. [przypis edytorski]
bzdurstwo (daw.) — bzdura, głupstwo, drobiazg. [przypis edytorski]
bzdury o pomniejszaniu wielkości i o „życiu ułatwionym” — chodzi o zarzuty w stosunku do Boy'a jako autora zbioru felietonów o twórcach literatury polskiej (m.in. o Mickiewiczu, Żmichowskiej, Fredrze) zebranych w tomach: Brązownicy (1930) i Obrachunki Fredrowskie (1934) oraz artykułów o tematyce obyczajowej zebranych w tomach: Dziewice konsystorskie (1929) i Piekło kobiet (1930); atakowali Boy'a m. in. Jan Emil Skiwski w artykule Życie ułatwione („Wiadomości Literackie” nr 47/1931), Karol Irzykowski w książce Beniaminek (1932) i in.; „pomniejszanie wielkości” oznaczać miało „szarganie świętości narodowych” i sprowadzanie uznanych, sławnych postaci do ich indywidualnego, ludzkiego wymiaru (zwracanie uwagi na ich małostki), zaś „życie ułatwione” było określeniem odnoszącym się głównie do poglądów obyczajowych Boy'a, który wraz z Ireną Krzywicką prowadził walkę piórem o wprowadzenie sensownego prawa dotyczącego rozwodów i aborcji oraz propagował edukację na rzecz świadomego macierzyństwa. [przypis edytorski]
bzdycyć się a. bzdyczyć się — dąsać się. [przypis edytorski]
bzdyczyć się — dąsać się. [przypis edytorski]
bździna (daw.) — gazy, pierdnięcie. [przypis edytorski]
