Panna z mokrą głową

czytaj online

Panna z mokrą głową jest opowieścią o niezwykłych przygodach Irenki Borowskiej, szalonej i zarazem uroczej, beztroskiej dziewczyny, której miłość do świata i życia nie zna granic — gdy jednak rzeczywistość rzuca jej prawdziwe wyzwanie, główna bohaterka bez chwili wahania dzielnie stawia mu czoła.

Powieść autorstwa Kornela Makuszyńskiego, po raz pierwszy opublikowana w 1932 roku, przedstawia dorastanie dziewczynki w sielskim na pozór otoczeniu. Wieś, las, rzeka, bliskość z naturą, przyjaźń ze zwierzętami, szczęśliwa rodzina i zwariowane pomysły, wprowadzane w czyn bez chwili zastanowienia — to codzienność tytułowej „panny z mokrą głową”. Tymczasem na horyzoncie jej życia zbierają się potężne chmury…

Irenka od dnia narodzin daje światu do zrozumienia, że oto pojawiła się na nim osoba niezwykła. Gdy ją poznajemy, mieszka wraz z liczną rodziną i ukochanym psem, Drabem, w białym dworku, położonym w majątku ziemskim rodziców. Dziewczyna płata nieustannie wszystkim figle, a jedyne, co ją trochę smuci, to fakt, że nie urodziła się chłopcem — co zresztą w niczym nie zmienia jej nieco dzikich obyczajów: wspina się na drzewa i spada z nich, jeździ konno po schodach i drabinie, wszędzie jej pełno; zawsze posiniaczona, podrapana i… szczęśliwa. Doskonale radzi sobie w każdej sytuacji, a swoim optymizmem zaraża krewnych, przyjaciół i nieznajomych, mimo iż wszyscy oni co trochę doprowadzani są niemal do szaleństwa przez wybryki „żywego srebra”, przebranego za śliczną panienkę. Wybaczają jednak Irence z łatwością każdy psikus i uwielbiają dziewczynę bezgranicznie. Ten sielski żywot nie będzie jednak trwać wiecznie… Sytuacja materialna rodziny Borowskich pogarsza się z dnia na dzień, a roztropna dziewczynka stara się pomóc rodzicom, na ile tylko jest w stanie zrobić to dziecko. Gdy jednak dochodzi do tragedii, świat nagle wali się na „mokrą głowę” i Irenka musi wziąć sprawy w swoje małe ręce. Czy uda jej się ocalić siebie i bliskich przed nadciągającą katastrofą?

Kornel Makuszyński buduje kameralny, odrębny świat pogodnej nastolatki i zaprasza doń czytelnika. Prowadzi go przez zakręty życia Irenki, umiejętnie dawkując napięcie i wprowadzając liczne zwroty akcji. Lektura książki wciąga młodego odbiorcę bez reszty. W Pannie z mokrą głową ważną rolę odgrywa także humor, którym autor powieści obdarza wielu spośród jej bohaterów — od Irenki zaczynając, a na jej najbliższym przyjacielu, doktorze Lipieniu, kończąc. Książka wręcz zaraża optymizmem i radością życia czytelników, którzy od pierwszej do ostatniej strony z zapartym tchem śledzą burzliwe losy „panny z mokrą głową”.

Powieść zdobyła ogromną popularność i doczekała się wielu wydań. Stała się również inspiracją dla powstania w 1994 roku filmu (w reżyserii Kazimierza Tarnasa), na którego podstawie zrealizowano także serial telewizyjny.

Książka Panna z mokrą głową Kornela Makuszyńskiego dostępna jest jako e-book (EPUB i Mobi Kindle) oraz plik PDF.

Spis treści:

I

O autorze

Kornel Makuszyński

Ur.: 8 stycznia 1884 w Stryj
Zm.: 31 lipca 1953 w Zakopane
Najważniejsze dzieła:: humoreski (1910), Bardzo dziwne bajki (1916), Bezgrzeszne lata (1925), O dwóch takich co ukradli księżyc (1928), Przyjaciel wesołego diabła (1930), Panna z mokrą głową (1932), Wyprawa pod psem (1935), Awantura o Basię (1937), Szaleństwa panny Ewy (1940), Koziołek-Matołek, Małpka Fiki-Miki, Szatan z siódmej klasy

Kornel Makuszyński to polski poeta i prozaik, krytyk teatralny, publicysta, felietonista oraz członek Polskiej Akademii Nauk. Jeden z bardziej popularnych pisarzy dwudziestolecia międzywojennego, twórca lubianych książek dla dzieci, młodzieży i dorosłych czytelników, a także jeden z – wraz z Marianem Walentynowiczem – pionierów komiksu (seria o przygodach Koziołka Matołka).

Autor ,Awantury o Basię przyszedł na świat w 1884 roku w Stryju, znajdującym się wówczas pod zaborem austriackim. Pochodził z wielodzietnej, wojskowo-urzędniczej rodziny. Ojciec Kornela Makuszyńskiego zmarł, gdy chłopiec miał zaledwie 10 lat – niedługo potem matka wraz z dziećmi przeprowadziła się do Przemyśla, gdzie przyszły pisarz rozpoczął naukę w szkole, następnie edukację kontynuował we Lwowie.

Makuszyński pierwsze wiersze zaczął pisać jako nastolatek – co ciekawe, jego recenzentem był wówczas Leopold Staff. We Lwowie przyszły autor Awantury o Basię studiował polonistykę i romanistykę (tę ostatnią również na paryskiej Sorbonie), wiele także podróżował --- w towarzystwie Kasprowicza, Staffa i Orkana zwiedził między innymi Włochy i Niemcy.

W 1911 roku Kornel Makuszyński ożenił się z Emilią Bażeńską. Początkowo młodzi mieszkali na Litwie i Ukrainie – przez jakiś czas pisarz był nawet kierownikiem literackim Teatru Polskiego w Kijowie, jednak po I wojnie osiedlili się na warszawskim Mokotowie. W stolicy Makuszyński stał się szybko znaczącym członkiem środowiska literackiego i jego kariera pisarska nabrała rozpędu. Po śmierci pierwszej żony wziął ponownie ślub ze śpiewaczką Janiną Gluzińską.

W Warszawie pisarz przeżył okupację niemiecką, a podczas powstania warszawskiego współpracował z prasą podziemną. Pod koniec wojny przeniósł się do Krakowa, a w 1944 roku zamieszkał na stałe w ukochanym Zakopanem, gdzie zmarł 31 lipca 1953 r.

Warto zaznaczyć, że powojenne życie osobiste i zawodowe Kornela Makuszyńskiego naznaczone było politycznymi represjami – jego książki zostały objęte zakazem publikowania jako niespójne z obowiązującymi wytycznymi socrealizmu w sztuce. Ponadto ich autor naraził się przyszłej władzy jeszcze przed II wojną, wchodząc w konflikt z przyszłym wielokrotnym ministrem, Wincentym Rzymowskim.

Obecnie książki Makuszyńskiego odzyskały popularność, a on sam jest dzisiaj patronem wielu szkół i doczekał się nagrody literackiej swego imienia, przyznawanej od 1994 roku.

Po chwili pan Borowski wprowadził do pokoju nowego księdza, który władał drewnianym kościółkiem od czasu...

Kornel Makuszyński, Panna z mokrą głową

Wydobył z zanadrza zniszczoną gazetę, a z niej wielką, białą kopertę.

— List! — zauważyła bystrze ciocia...

Kornel Makuszyński, Panna z mokrą głową

Ksiądz odszedł, choć go serdecznie zatrzymywano, a Irenka stała nieruchomo, załzawionymi oczami patrząc na biały...

Kornel Makuszyński, Panna z mokrą głową