Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne

Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | architektura | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | dawne | dziecięcy | francuski | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rzadki | staropolskie | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | żeglarskie

Według języka: wszystkie | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 6406 przypisów.

Balzac, Honoré de (1799–1850) — francuski powieściopisarz zwany ojcem powieści realistycznej; zasłynął cyklem pt. Komedia ludzka, obejmującym ponad sto trzydzieści utworów, pokazującym życie społeczne, polityczne i obyczajowe we Francji od czasów rewolucji francuskiej do rządów Ludwika Filipa. [przypis edytorski]

Balzac, Honoré de (1799–1850) — francuski prozaik okresu romantyzmu, nazywany „mistrzem realizmu”. Autor cyklu powieściowego Komedia ludzka (m.in. Ojciec Goriot, Stracone złudzenia), pokazującego życie społeczne, polityczne i obyczajowe we Francji od czasów rewolucji francuskiej do rządów Ludwika Filipa. [przypis edytorski]

Balzac, Honoré de (1799–1850) — francuski prozaik okresu romantyzmu, nazywany „mistrzem realizmu”. Autor cyklu powieściowego Komedia ludzka (m.in. Ojciec Goriot, Stracone złudzenia), pokazującego życie społeczne, polityczne i obyczajowe we Francji od czasów rewolucji francuskiej do rządów Ludwika Filipa. [przypis edytorski]

Balzac, Honoré de (1799–1850) — francuski prozaik okresu romantyzmu, nazywany „mistrzem realizmu”, autor monumentalnego cyklu powieściowego pt. Komedia ludzka. [przypis edytorski]

Balzac, Honoré de (1799–1850) — francuski prozaik okresu romantyzmu, nazywany „mistrzem realizmu”, autor monumentalnego cyklu powieściowego pt. Komedia ludzka (obejmującego m.in. powieści: Ojciec Goriot, Stracone złudzenia, Kobieta trzydziestoletnia), pokazującego życie społeczne, polityczne i obyczajowe we Francji od czasów rewolucji francuskiej do rządów Ludwika Filipa. [przypis edytorski]

Balzac, Honoré de (1799–1850) — powieściopisarz francuski, jeden z najważniejszych twórców współczesnej powieści europejskiej. [przypis edytorski]

Balzac, Honoré de (1799–1850) — powieściopisarz francuski. [przypis edytorski]

Balzac, Honoré de (1879–1850) — prozaik francuski, czołowy realista, autor cyklu powieści Komedia ludzka. [przypis edytorski]

Balzac, Jean-Louis Guez de (1597–1654) — francuski pisarz, autor listów, które wywarły duży wpływ na kształtowanie się nowożytnej prozy francuskiej. [przypis edytorski]

balzakowski — taki jak u Balzaka; Honoré de Balzac (1799–1850): francuski prozaik okresu romantyzmu, nazywany „mistrzem realizmu”, autor monumentalnego cyklu powieściowego pt. Komedia ludzka. [przypis edytorski]

balzaminka, dziś raczej: balsaminka — niewielkie naczynie liturgiczne, w którym trzyma się kadzidełka albo pachnące zioła. [przypis edytorski]

bał-micwe a. bar-micwa — w trzynastym roku życia chłopiec według pojęć religijnych staje się odpowiedzialny za swoje czyny. Moment ten święci się specjalną uroczystością. [przypis edytorski]

bał się w swych ludziach iakiey wielkiey szkody (starop.) — bał się, że jego ludzie doznają jakiejś wielkiej szkody (krzywdy, uszczerbku). [przypis edytorski]

bałabajka, dziś bałałajka — instrument strunowy o trójkątnym pudle rezonansowym. [przypis edytorski]

bałabuchy — rodzaj pierogów. [przypis edytorski]

bałachon (z ukr., reg. wsch.) — długie, szerokie ubranie wierzchnie; chałat, kitel. [przypis edytorski]

bałaguła (daw.) — furman, woźnica. [przypis edytorski]

bałaguła — furman. [przypis edytorski]

bałaguła (gw., żyd.) — długi wóz do przewozu ludzi i towarów. [przypis edytorski]

bałaguła — woźnica; tu: nudziarz, zrzęda, gaduła. [przypis edytorski]

bałakać (daw. reg.) — mówić; gadać. [przypis edytorski]

bałałajka a. bałabajka — instrument strunowy, mniejszy od gitary. [przypis edytorski]

bałamkać (się) — chwiać się (w gwarze lwowskiej); tu: dyndać. [przypis edytorski]

bałamucić (daw.) — kokietować, uwodzić. [przypis edytorski]

bałamucić (daw.) — wprowadzać w błąd. [przypis edytorski]

bałamucić — tu: starać się rozkochać w sobie. [przypis edytorski]

bałamucić — uwodzić, kokietować. [przypis edytorski]

bałamuctwo (daw.) — tu: spędzanie czasu na hulankach. [przypis edytorski]

bałamut (daw.) — człowiek niepoważny, zmienny, zwodzący innych obietnicami itp. [przypis edytorski]

bałamut (daw.) — tu: uwodziciel. [przypis edytorski]

bałamut (daw.) — uwodziciel. [przypis edytorski]

bałamutnia — bałamuctwo, błąd, ogłupienie; głupstwo. [przypis edytorski]

bałamutnie — tu: mętnie, niejasno. [przypis edytorski]

bałamutnik — mężczyzna uwodzący kobiety. [przypis edytorski]

bałamutny (daw.) — uwodzicielski; zalotny. [przypis edytorski]

bałamutny (daw.) — wprowadzający w błąd a. zalotny, uwodzicielski. [przypis edytorski]

bałamutny — wprowadzający w błąd. [przypis edytorski]

Bałga — daw. pruska osada w obwodzie królewieckim (dziś kaliningradzkim), po której zdobyciu Krzyżacy wybudowali w tymże miejscu obronny zamek. [przypis edytorski]

Bałkan — Bałkany; obszar Półwyspu Bałkańskiego w płd.-wsch. Europie, oblewany przez Adriatyk, Morze Jońskie, Morze Egejskie, Morze Czarne i Morze Marmara. [przypis edytorski]

Bałkan — dziś popr.: Bałkany. [przypis edytorski]

Bałkany a. Półwysep Bałkański — półwysep w Europie Płd. otoczony przez Morze Adriatyckie, Morze Jońskie, Morze Czarne, Morze Marmara i Morze Egejskie. [przypis edytorski]

Bałt — prawdopodobnie chodzi tu o Bałtyk. [przypis edytorski]

Bałta — miasto z płd. części Ukrainy, ok. 200 km na płn. od Odessy, powstałe w XVIII w. z dwóch twierdz, pol. Józefgrodu i tur. Bałty. [przypis edytorski]

Bałtyk a. Morze Bałtyckie — morze śródlądowe na szelfie kontynentalnym w północnej Europie. [przypis edytorski]

Bałtyku królowa po kochanku płacze — w mit. litew. Jurata (Jūratė, od litew. jūra: morze), bogini Bałtyku, zakochała się w rybaku, za co Perkun zniszczył jej bursztynowy pałac i pozbawił ją władzy. [przypis edytorski]

bałucczyzna — termin utworzony od nazwiska Michała Bałuckiego (1837–1901), komediopisarza, publicysty i autora powieści pozytywistycznych; Radcy pana radcy oraz Gęsi i gąski to tytuły dwóch z szeregu jego komedii, kontynuujących tradycję Fredrowską, pewną dozę krytyki obyczajowej osładzających dobrodusznym humorem. [przypis edytorski]

bałuch — wrzawa, zgiełk, hałas. [przypis edytorski]

bałuchowaty (gw.) — o wytrzeszczonych oczach. [przypis edytorski]

Bałucki, Michał (1837–1901) — autor powieści tendencyjnych i komedii przedstawiających życie mieszczaństwa w Galicji. [przypis edytorski]

Bałucki, Michał (1837–1901) — komediopisarz, publicysta, autor powieści pozytywistycznych; jego komedie (m.in. Grube ryby, Radcy pana radcy, Gęsi i gąski) stanowią kontynuację tradycji Fredrowskiej, pewną dozę krytyki obyczajowej osładzając dobrodusznym humorem. [przypis edytorski]

Bałuty — pierwotnie wieś, a od 1915 część Łodzi, zamieszkała głównie przez klasę ludową, szukającą pracy w łódzkich fabrykach. Przed wojną mieszkała tu znaczna część łódzkiej społeczności żydowskiej. W czasie drugiej wojny światowej na terenie m.in. Bałut powstało getto Litzmannstadt, w którym uwięziono w l. 1940–1944 ok. 200 tys. osób pochodzenia żydowskiego i, w wydzielonej części w l. 1941–1942, ok. 1,2 tys. osób pochodzenia romskiego i Sinti. [przypis edytorski]

bałwan — potężna, wzburzona fala morska; pot. pogard. także: głupek, człowiek nierozgarnięty. [przypis edytorski]

bałwan — tu: bożek, drewniany posąg bóstwa. [przypis edytorski]

bałwan — tu: figura pogańskiego bożka. [przypis edytorski]

bałwan — tu: kukła, figura. [przypis edytorski]

bałwan — tu: posąg bóstwa pogańskiego. [przypis edytorski]

bałwan — tu: posąg pogańskiego bóstwa. [przypis edytorski]

bałwan — tu: posążek pogańskiego bóstwa. [przypis edytorski]

bałwan — tu: wzburzona fala. [przypis edytorski]

bałwany (starop.) — bałwanami; falami. [przypis edytorski]

bałwany (starop.) — bożki pogańskie; tu: niechrześcijańska religia. [przypis edytorski]

bałwany — tu: bożki. [przypis edytorski]

bałwochwalczo — ślepo, bezkrytycznie. [przypis edytorski]

bałwochwalstwo — czczenie bożków pogańskich, przen.: bezkrytyczne uwielbienie. [przypis edytorski]

Bambara — grupa etniczna w Afryce Zachodniej, gł. w płd.-wsch. Mali. [przypis edytorski]

bambino mio (wł.) — dziecko moje. [przypis edytorski]

bambizas — reformatų kunigas. [przypis edytorski]

ban (hist.) — w średniowieczu: zarządca prowincji (banatu) w Dalmacji; później: namiestnik Chorwacji sprawujący władzę w imieniu króla Węgier, a następnie Habsburgów. [przypis edytorski]

banburski — pochodzący z Banbury, miasta położonego ok. 100 km na północny zachód od Londynu. [przypis edytorski]

Banchi — Via dei Banchi Vecchi, ulica w centrum Rzymu. [przypis edytorski]

Banchieri, Tommaso Adriano (1568–1634) — włoski kompozytor, organista i teoretyk muzyki, benedyktyn. [przypis edytorski]

banda — tu: krawędź stołu bilardowego. [przypis edytorski]

banda (z ang. band) — tu: zespół. [przypis edytorski]

Bandello, Matteo (1485–1561) — włoski dworzanin i pisarz. [przypis edytorski]

banderia — konny oddział eskorty honorowej biorący udział w niektórych uroczystościach. [przypis edytorski]

banderilla — włócznia używana w walce z bykami. [przypis edytorski]

banderillero (hiszp.) — uczestnik korridy, który podczas walki z bykiem, dla podrażnienia zwierzęcia, wbija w jego ciało banderillę, tj. małą włócznię, do której przyczepione są chorągiewki. [przypis edytorski]

banderillero — uczestnik corridy wbijający w kark byka banderillę, dziryt z chorągiewką. [przypis edytorski]

banderlog — inteligentna, lecz prymitywna małpa, przypominająca pawiana. „Bandar-log” to termin używany przez Rudyarda Kiplinga (1865–1936) w Księdze dżungli do opisania małp z dżungli Seeonee. [przypis edytorski]