Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 486 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne

Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | czeski | dawne | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | środowiskowy | staropolskie | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie

Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 19797 przypisów.

Pikardowie — mieszkańcy Pikardii w północnej Francji. [przypis redakcyjny]

Pikardya — kraina w północnej Francji. [przypis redakcyjny]

Pikardyjczyk — mieszkaniec Pikardii: krainy historycznej położonej w północnej części Francji, nad kanałem La Manche. [przypis edytorski]

Pikardzki — Pikardami nazywano heretyków, którzy nie uznawali modłów za zmarłych [Pikardowie — grupa religijna, głosząca bliski koniec świata, funkcjonująca w XIV-XV w. w Europie Zachodniej, a następnie w Czechach - Red.WL]. [przypis tłumacza]

Pike County — hrabstwo na wschodniej granicy stanu Missouri w Stanach Zjednoczonych, ograniczone rzeką Missisipi. [przypis edytorski]

pikelhauba a. pikielhauba — skórzany niemiecki hełm zakończony charakterystycznym szpikulcem. [przypis edytorski]

piker a. pikier — daw. gra, w której uczestnicy starają się strącić rzucanym kijem umieszczony na kołku przedmiot, strzeżony przez pikra, gracza, którego kij wylądował najdalej od kołka. [przypis edytorski]

Pikesville — jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Maryland. [przypis edytorski]

Piket — Rodzina w Montpellier. [przypis tłumacza]

pikielhauba (niem. Pickelhaube) — hełm skórzany, z elementami metalowymi, zwieńczony na czubku wysokim szpikulcem, wprowadzony w 1842 r. przez króla Fryderyka Wilhelma IV jako ochronne nakrycie głowy pruskiej piechoty i stosowany w niem. wojsku do 1918 r. [przypis edytorski]

pikielhauba (niem. Pickelhaube) — hełm skórzany, z elementami metalowymi, zwieńczony na czubku wysokim szpikulcem, wprowadzony w 1842 r. przez króla Fryderyka Wilhelma IV jako ochronne nakrycie głowy pruskiej piechoty. Pikielhauba była wykonana z utwardzonej, barwionej na czarno i lakierowanej na wysoki połysk skóry, metalowy szpikulec, najbardziej charakterystyczny element, służył do mocowania na hełmie ozdobnego pióropusza z włosia końskiego, używanego w połączeniu z mundurem galowym. W całości wykonane z metalu pikielhauby stosowane były przez kirasjerów (ciężką jazdę), w takim rodzaju hełmu występował kanclerz Otto von Bismarck. [przypis edytorski]

pikielhauba — skórzany niemiecki hełm zakończony charakterystycznym szpikulcem. [przypis edytorski]

pikielhauba (z niem.) — niemiecki hełm zakończony charakterystycznym szpikulcem, używany w latach 1842–1918. [przypis edytorski]

pikieta — daw. gra w karty dla dwóch osób, pochodząca z Francji. [przypis edytorski]

pikieta (daw.) — oddział żołnierzy strzegących kogoś lub czegoś. [przypis edytorski]

pikieta — dawna gra karciana. [przypis edytorski]

pikieta — dawna gra w karty dla dwóch osób, pochodząca z Francji. [przypis edytorski]

pikieta — dawna nazwa placówki wystawianej w celu obserwowania nieprzyjaciela. [przypis edytorski]

pikieta — dawna nazwa placówki wystawianej w celu obserwowania nieprzyjaciela. [przypis redakcyjny]

pikieta — gra karciana, pochodząca z Francji, znana od XIV w. [przypis edytorski]

pikieta — gra w karty dla dwóch osób, rumel. [przypis edytorski]

pikieta — gra w karty na dwie osoby. [przypis redakcyjny]

pikieta — jedna z dawnych gier w karty, rumel. [przypis redakcyjny]

pikle — pikantna marynata warzywna. [przypis edytorski]

pikling — lekko solony, wędzony śledź. [przypis edytorski]

piknie (gw.) — pięknie. [przypis edytorski]

Piko — Jan Franciszek Pico, książę Mirandoli, synowiec sławnego humanisty Jana Pico Mirandoli, uczony i płodny pisarz XVI w., zamordowany przez własnego synowca, Galeotta, który nocnym napadem zdobył Mirandolę. [przypis redakcyjny]

pikolak — chłopiec usługujący w kawiarni a. hotelu. [przypis edytorski]

pikolo — chłopiec pracujący w restauracji (częściej: pikolak). [przypis edytorski]

pikolo (przestarz., z wł.) a. pikolak (pot.) — chłopak usługujący w restauracji, hotelu itp. [przypis edytorski]

pikolo (z wł. piccolo: mały) — tu: chłopiec usługujący w hotelu, restauracji itp. [przypis edytorski]

pikowy — wykonany z piki: dwuwarstwowej, bawełnianej tkaniny, która z jednej strony pokryta jest delikatnym, wypukłym wzorem. [przypis edytorski]

pikowy — wykonany z piki; pika: prążkowana, gęsta tkanina bawełniana a. jedwabna. [przypis edytorski]

pikowy — zrobiony z prążkowanej tkaniny bawełnianej lub jedwabnej. [przypis edytorski]

piktadėjas — piktadarys. [przypis edytorski]

piktadėjus — piktadarys. [przypis edytorski]

piktura (z łac.) — malowidło, obraz. [przypis redakcyjny]

Pikuś, właśc. Józef Urstein (1886–1923) — aktor kabaretowy, piosenkarz, występował w łódzkim „Bi-Ba-Bo”, warszawskim „Mirażu”, „Qui pro Quo” i in.; przezwisko popularnego artysty pochodziło od odtwarzanej przez niego postaci scenicznej, monologów Pikusia (mówionych do słuchawki telefonicznej skeczy). [przypis edytorski]

Pilades a. Pylades (mit. gr.) — syn władcy Fokidy, Strofiosa, i Anaksibii, kuzyn i przyjaciel Orestesa. [przypis edytorski]

Pilades (mit. gr.) — syn Strofiosa, króla Fokidy. Znany z wielkiej przyjaźni ze swoim kuzynem Orestesem, któremu pomógł w zemście na zabójcach jego ojca, Agamemnona. [przypis edytorski]

Pilak — eg. Pa-iu-rek, gr. File, wyspa na Nilu na I katarakcie (dziś na Jeziorze Nasera), w 1. nomie Górnego Egiptu, przy granicy z Nubią, ok. 670 km na południe od Memfis. Uważana za jedno z miejsc pochówku Ozyrysa. [przypis edytorski]

pilaster — płaski, ozdobny filar wbudowany w ścianę. [przypis edytorski]

pilastr a. pilaster — półkolumna, element architektoniczny. [przypis edytorski]

Pilatus (…) imionami z Pisma Świętego — imię rzymskiego prefekta Judei, Poncjusza Piłata (łac. Pontius Pilatus) w czasach Jezusa. [przypis edytorski]

Pilatus — Piłat. [przypis edytorski]

pilaw — potrawa wsch. z ryżu i z tłustej baraniny. [przypis edytorski]

pilaw — potrawa wschodnia z ryżu i z tłustej baraniny. [przypis edytorski]

pilaw — potrawa z gotowanego ryżu z mięsem, ostro przyprawiona, popularna w krajach bałkańskich oraz na Bliskim i Środkowym Wschodzie. [przypis edytorski]

pilch (daw., gw.) — popielica, szary gryzoń wielkości szczura, aktywny nocą. [przypis edytorski]

pilchy (Myoxidae) — obecnie: pilchowate lub popielicowate (Gliridae). [przypis edytorski]

Pile — Termopile, brama z północy do Grecji Środkowej; marsz Filipa na Termopile był jawnym dowodem, że czyha na wolność Grecji. [przypis tłumacza]

pileous (łac.) — rodzaj nakrycia głowy. [przypis edytorski]

Pilestredet — jedna z najdłuższych ulic w centrum Oslo. [przypis edytorski]

Pilica — miasto w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, u źródeł rzeki Pilicy; ok. 10 km na płd. od wsi Solca. [przypis edytorski]

pilić — naglić. [przypis edytorski]

pilić — szybko podążać, pilnie dążyć. [przypis edytorski]

pilionis — pilininkas, pilies gynėjas. [przypis edytorski]

piliśmy dużo (…) rozpaczna wesołość — S. Przybyszewski, Synowie ziemi, I, s. 77. [przypis autorski]

Pillati, Henryk (1832–1894) — polski malarz, rysownik, karykaturzysta. [przypis edytorski]

Pillnitz — dawniej miejscowość w Niemczech, obecnie jedna z dzielnic Drezna. W 1791 r. podpisano tutaj deklarację, w której Leopold II (1747–1792) i Fryderyk Wilhelm II (1744–1797) wezwali europejskich władców do przywrócenia porządku w ogarniętej rewolucją Francji, co Francuzi odebrali jako wypowiedzenie wojny. [przypis edytorski]

pilnikarz — dawniej rzemieślnik wyrabiający pilniki i tarniki. [przypis edytorski]

pilno — dziś: pilnie; uważnie. [przypis edytorski]

pilno (starop.) — pilnie; uważnie. [przypis edytorski]

pilnują murów — murów warownych, otaczających miasta. [przypis tłumacza]

pilon — dziś popr.: pylon (gr.: brama), monumentalna brama wejściowa świątyni egip., złożona z pary wież o prostokątnej podstawie, zwężających się ku górze, połączonych niższą częścią obramowującą wejście. [przypis edytorski]

Pilon, Germain (1535–1590) — fr. rzeźbiarz, jeden z czołowych przedstawicieli fr. renesansu. [przypis edytorski]

pilot — tu: osoba zajmująca się zawodowo przeprowadzaniem statków przez niebezpieczne miejsca, znająca lokalne warunki i doradzająca kapitanowi statku podczas nawigacji i manewrów w porcie. [przypis edytorski]

Pilowi — Peelowi; Peel, Robert (1788–1850): polityk, premier Wielkiej Brytanii w latach 1834–1835 oraz 1841–1846. [przypis edytorski]

Pilpaj (a. Bidpai) — filozof i pisarz bramiński, któremu przypisuje się autorstwo zbioru bajek zwierzęcych. W XII w. przełożono jego bajki na łacinę, a na początku XVIII w. na francuski. Bajka o gołębiach była bardzo popularna, o czym świadczą liczne przekłady m.in. Lafontaine'a, Trembeckiego, czy Niemcewicza. [przypis redakcyjny]

pilść a. pilśń — tkanka z sierści lub z wełny, otrzymana przez zbicie ich czyli folowanie. [przypis redakcyjny]

pilśnianki (starop.) — buty filcowe (z pilśni). [przypis edytorski]

pilśniany — dziś popr.: pilśniowy. [przypis edytorski]

pilśniowy — wykonany z gęstego, zbitego materiału produkowanego z włókien wełny. [przypis edytorski]

pilśniowy — zrobiony z pilśni: gęstego, zbitego materiału otrzymywanego z wełny lub sierści króliczej, zajęczej itp. [przypis edytorski]

pilśń — gęsty, zbity materiał z sierści lub wiórów. [przypis redakcyjny]

Piltyn — kurlandzkie miasto (i powiat) nad Windą, w pobliżu Windawy; przedmiot sporu między Polską a Kurlandią. [przypis redakcyjny]

Pilwite (mit. litew.) — bóstwo dostatku, bogactwa. [przypis autorski]

Pilwite (mit. litew.) — bóstwo dostatku, bogactwa. [przypis edytorski]

pilzner — gatunek jasnego piwa produkowany w Pilznie. [przypis edytorski]

pilzner — gatunek jasnego piwa produkowany w Pilznie, w zach. Czechach. [przypis edytorski]

pilzner — gatunek jasnego piwa. [przypis edytorski]

Pilzno — polskie miasto w woj. podkarpackim, w powiecie dębickim. [przypis edytorski]

piła — piłka. [przypis redakcyjny]

piła — ryba z gatunku chrzęstnoszkieletowych dwuśrodkowych żyjąca w Oceanie Spokojnym i Atlantyckim, znana potocznie jako ryba piła, piła a. piła zwyczajna. [przypis edytorski]

piła — tu: o kimś nieustępliwym, uporczywie powracającym do jakiegoś tematu, drążącym usilnie jakąś kwestię. [przypis edytorski]