Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | czeski | dawne | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | środowiskowy | staropolskie | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 19797 przypisów.
porać (daw.) — pruć. [przypis edytorski]
Józef Ignacy Kraszewski, Anafielas, Anafielas. Pieśń III. Witoldowe boje
(źródło na Platformie Redakcyjnej)
porać (daw.) — pruć, rozłamywać (por. uporać się z czymś). [przypis edytorski]
porać (daw.) — przecinać coś, przebijać się przez coś, pruć, ryć. [przypis edytorski]
porać (daw.) — rozpruwać. [przypis edytorski]
porać (daw.) — rozrywać, rozdzierać, pruć. [przypis edytorski]
porać (daw.) — ryć, przecinać. [przypis edytorski]
porać — pruć, rozpruwać, ciąć; tu: orać. [przypis edytorski]
porać się (daw.) – mozolić się, z trudem dawać sobie radę z czymś, zmagać się. [przypis edytorski]
porać się (daw.) — trudzić się, mozolić się z czymś. [przypis edytorski]
porać się (daw.) — tu: wić się, kłębić się. [przypis edytorski]
porać się (daw.) — zmagać się. [przypis edytorski]
porać się — trudzić się. [przypis edytorski]
porać się — trudzić się, zajmować się czymś. [przypis edytorski]
porać się — zmagać się, walczyć; por. uporać się. [przypis edytorski]
porać (starop.) — rozpruwać, orać; łódź (…) wały porze: łódź pruje fale. [przypis edytorski]
porać — tu: bić. [przypis edytorski]
poradlony (gw.) — pokryty zmarszczkami, bliznami. [przypis edytorski]
poradnik — dziś: doradca. [przypis edytorski]
poradnik — dziś: doradca. [przypis edytorski]
poradzać (gw.) — tu: rozmawiać, gwarzyć. [przypis edytorski]
Poradzę się z (…) kucharzem — dziś popr.: naradzę się z kucharzem. [przypis edytorski]
poradzi się starożytności — tzn. św. Augustyna lub Ojców Kościoła. [przypis tłumacza]
Poraj — jak wiemy z Pana Tadeusza (Ks. IV w. 351), był herbem Mickiewiczów. [przypis redakcyjny]
Porando — chińska nazwa Polaków; zniekształcone ang. słowo — Poland. [przypis redakcyjny]
porani-ć (…) dłoń — skrócone od: porani ci dłoń. [przypis edytorski]
poranić (gw.) — tu: wstać wcześnie. [przypis edytorski]
poranie — tu: przedpołudnie. [przypis edytorski]
poranku — dziś popr. forma D.: poranka. [przypis edytorski]
Poranny dzwonek — mowa o curfew–bell, czyli dzwonie, który o 8 lub 9 wieczorem wzywał do gaszenia ognia i dzwonił ponownie o czwartej rano, zezwalając na rozpalenie ognia. Czwarta była bardziej zwyczajową godziną niż trzecia. [przypis redakcyjny]
poranu (starop. forma) — z rana. [przypis edytorski]
poravau — skaičiavau. [przypis edytorski]
poraz (daw.) — klęska, pogrom. [przypis redakcyjny]
porazić (daw.) — pokonać. [przypis edytorski]
porazić (daw.) — zwyciężyć, pokonać. [przypis edytorski]
porazić na głowę (starop.) — pobić na głowę; pokonać całkowicie. [przypis edytorski]
porazić (starop.) — pobić; pokonać. [przypis edytorski]
poraziem (starop. forma) — porazimy; pobijemy. [przypis edytorski]
poraził — hebr. וַיַּחֲלשׁ (wajachalosz) dosł. osłabił. „Odciął głowy najmężniejszych [spośród Amalekitów] i pozostawił [przy życiu] jedynie najsłabszych z nich, ale nie zabił ich wszystkich, stąd wniosek, że postąpił tak zgodnie ze [szczególnym] nakazem Szechiny (Boskiej Obecności)”, Raszi do 17:13. Osłabił ich, „ale ich nie zabił, niektórzy twierdzą, że [Amalekici] byli czarownikami i wybrali do walki z [Israelem] takich bojowników, których nie można było zabić, gdyż uciekali się do czarów”, Tur do 17:13. [przypis tradycyjny]
poraził Wiekuisty lud za to — zaraza była „śmiercią zesłaną z Nieba dla tych, którzy mieli świadków [swojego grzechu], ale nie zostali [przedtem] ostrzeżeni”, Raszi do 32:35 [1]. [przypis tradycyjny]
poraził Wiekuisty wszystko pierworodne w ziemi Micraim — „[Micrejczycy] zamyślali zabić synów Israela, którzy nazwani są pierworodnym synem Świętego Błogosławionego (por. Wj 4:22), dlatego [Bóg] zabił ich pierworodnych”, Rabeinu Bachja do 12:29. [przypis tradycyjny]
poraźcie (starop.) — pobijcie. [przypis edytorski]
porażka (starop.) — tu: starcie, zmaganie. [przypis edytorski]
porażony (starop.) — pobity, rozbity. [przypis edytorski]
porażony (starop.) — pobity, zwyciężony. [przypis edytorski]
porą — dziś popr.: prują, przecinają. [przypis edytorski]
porą — tu: tną, orzą. [przypis edytorski]
porąban (daw.) — porąbany (daw. krótka forma przym.). [przypis edytorski]
porąc (daw.) — prując. [przypis edytorski]
porąc — prując. [przypis redakcyjny]
porcelanka — rodzaj muszli. [przypis autorski]
porcelanki — ślimaki morskie, charakteryzujące się muszlami przypominającymi porcelanowy wyrób; wbrew pozorom nazwa nie pochodzi od porcelany, a wywodzi się od słowa porceletta (mała świnka), gdyż wygląd głowy ślimaka przypomina świński ryjek; porcelana wzięła nazwę od porcelanek. [przypis edytorski]
porcenela (gw.) — porcelana. [przypis edytorski]
porcenela (gw.) — porcelana; tu: nocnik. [przypis edytorski]
porcenele (gw.) — porcelana; porcelanowa zastawa. [przypis edytorski]
porcenelki — porcelanki, porcelanowe figurki. [przypis autorski]
porcenelowy (gw.) — porcelanowy. [przypis edytorski]
Porcja — córka Katona z Utyki, która zadała sobie śmierć, dowiedziawszy się o śmierci męża. [przypis tłumacza]
Porcja (ok. 70–ok. 43 p.n.e.) — córka Katona Młodszego, żona Brutusa, a wcześniej Marka Kalpurniusza Bibulusa. [przypis edytorski]
Porcja (ok. 70–ok. 43 p.n.e.) — córka Katona Młodszego, żona Marka Brutusa, jednego z przywódców spisku przeciwko Juliuszowi Cezarowi; przez Plutarcha opisywana jako młoda i piękna; Szekspir sportretował ją w tragedii Juliusz Cezar, napisanej kilka lat po Kupcu weneckim. [przypis edytorski]
Porcja — postać kobieca z Kupca weneckiego Szekspira, bogata dziedziczka, o której rękę ubiegają się zalotnicy przybywający z różnych krajów. [przypis edytorski]
Porcja — żona Brutusa. [przypis edytorski]
porcje — u Cylkowa: 'upominki'; uzasadnienie korekty: uniknięcie nieporozumienia i śmieszności, słowo 'upominek' oznacza obecnie coś innego, tu chodzi o porcje jedzenia, przysmaki. [przypis edytorski]
porco (wł.) — wieprz. [przypis edytorski]
porcygar (z fr.) — papierośnica. [przypis edytorski]
Porcynkuły a. Porcjunkuła — odpust zakonów franciszkańskich i związanych z nimi bernardynów obchodzony 2 lipca; od nazwy kościoła w Asyżu będącego kolebką zakonu. [przypis edytorski]
Pordenone (1484–1539) — malarz włoski. [przypis redakcyjny]
poreda (gw.) — porada; tu: rozmowa. [przypis edytorski]
poredzać (gw.) — rozmawiać, gwarzyć. [przypis edytorski]
Władysław Stanisław Reymont, Chłopi, Chłopi, Część czwarta - Lato
(źródło na Platformie Redakcyjnej)
poredzać (gw.) — rozmawiać. [przypis edytorski]
poredzę (gw.) — poradzę. [przypis edytorski]
poredzić (gw.) — dać radę. [przypis edytorski]
poredzić (gw.) — dać radę, zdołać. [przypis edytorski]
poredzić (gw.) — poradzić; dać radę. [przypis edytorski]
poredzić (gw.) — poradzić, dać radę, zdołać. [przypis edytorski]
Władysław Stanisław Reymont, Chłopi, Chłopi, Część czwarta - Lato
(źródło na Platformie Redakcyjnej)
poredzić (gw.) — poradzić. [przypis edytorski]
Porewit — bóg o pięciu twarzach czczony na Rugii. [przypis edytorski]
poręb (daw.) — miejsce wycinki drzew. [przypis edytorski]
poręba (gw.) — obszar, na którym wycięto drzewa w lesie. [przypis edytorski]
poręba — obszar, na którym wycięto drzewa w lesie. [przypis edytorski]
poręba — obszar w lesie powstały po wycince drzew. [przypis edytorski]
Porębowicz, Edward (1862–1937) — poeta i znakomity tłumacz, przełożył m. in. Don Juana Byrona i Boską Komedię Dantego. [przypis edytorski]
poręcz fotelu — dziś: (…) fotela. [przypis edytorski]
poręcze (daw.) — r.n. [tj. to poręcze]. [przypis redakcyjny]
poręczem — dziś r.ż., forma N. lp: poręczą. [przypis edytorski]
poręcznik — dziś popr.: poręczyciel. [przypis edytorski]
poręka (daw.) — poręczenie, gwarancja. [przypis edytorski]
poręka — gwarancja. [przypis edytorski]
porękawiczne — opłata dla pośrednika, przez którego ręce (stąd nazwa) przechodzi transakcja między dwiema innymi osobami. [przypis edytorski]
porękawiczne — opłata dla pośrednika, przez którego ręce (stąd nazwa) przechodzi transakcja między dwiema innymi osobami. [przypis edytorski]
porękawiczne — tu: wynagrodzenie dla pośrednika. [przypis redakcyjny]
Porfir a. Porfiriusz (233–305) — gr. filozof i astrolog, komentator i propagator filozofii Platona. [przypis edytorski]
porfir — gatunek skały wulkanicznej, której najbardziej znana odmiana posiada barwę czerwonawą; na dworze cesarzy bizantyjskich wykonywano z porfiru naczynia, a także wyłożono nim komnatę, w której przychodzili na świat prawowici następcy panującego władcy (tzw. porfirogeneci). [przypis redakcyjny]
porfir — rodzaj skały zawierającej kryształy. [przypis edytorski]
porfir — rodzaj twardej skały wulkanicznej. [przypis edytorski]
porfir — serpentyn, marmur czarny w zielone cętki. [przypis redakcyjny]
porfir — skała magmowa składająca się z drobnoziarnistego ciasta skalnego, w którym są osadzone wykrystalizowane wcześniej duże kryształy. [przypis edytorski]
porfir — skała magmowa zawierająca wcześniej wykrystalizowane kryształy. [przypis edytorski]
porfir (z gr. porphyra: purpura) — efektowna skała magmowa składająca się z jednorodnej lub drobnoziarnistej masy (ciasta skalnego), w której tkwią powstałe wcześniej prakryształy. [przypis edytorski]
Porfirion, dziś: Porfyrion (gr.) — imię męskie pochodzenia greckiego (od porphyra: purpura); w mit. greckiej jeden z gigantów, którzy walczyli z bogami olimpijskimi; został zabity przez Heraklesa i Zeusa, kiedy usiłował zgwałcić Herę; w literaturze polskiej wymienia go m.in. Jan Kochanowski w swoim programowym wierszu Muza (w. 44); nazwisko Porfyrio nosił antyczny komentator dzieł Horacego; pokrewne imię Porfyrios (pol. Porfiriusz) nosił m.in. neoplatoński filozof oraz jeden ze staroż. świętych chrześcijańskich. [przypis edytorski]
Porfiriusz, Porphyrios — ur. 232/233 w Batanea w Syrii lub Tyrze, uczeń i zwolennik Plotyna, um. 304 r. w Rzymie. Opisał on życie mistrza swego w Plotini vita i ujął w system jego poglądy w dziele Ἀφορμαὶ πρός τὰ νοητά. Porfiriusz rozpoczyna szereg neoplatońskich komentatorów Arystotelesa, głównie przez swoją Εἰσαγωγὴ εἰς τὰς Ἀριστοτέλους κατηγορίας, czyli też Περὶ τῶν πέντε φωνῶν (Περὶ γένους καὶ εἴδους καὶ διαφορἅς καὶ ὶδίου καὶ συμβεβηκότος); owych 5 pojęć — quinque voces — stanowi 5 najogólniejszych punktów widzenia, pod którymi wszystkie rzeczy muszą się zjawić i być pomyślane. [przypis autorski]
