Przypisy

rzeskie (daw.) — związane z Rzeszą; Rzesza to hist. określenie państwa niemieckiego, przedstawiające je jako jedność złożoną z mniejszych tworów politycznych. [przypis edytorski]

rzewliwy (daw.) — pełen smutku, rzewny. [przypis edytorski]

rzewliwy (daw.) — smutny, pobudzający do płaczu. [przypis edytorski]

rzewnie (daw.) — czule, pełne żalu. [przypis edytorski]

rzezać (daw.) — wykrawać. [przypis edytorski]

rzezać (daw.) — zabijać. [przypis edytorski]

rzezane (daw.) — wycinane. [przypis edytorski]

rzezania (daw.) — rzeźbienia. [przypis edytorski]

rzezaniec (daw.) — eunuch, kastrat; dawniej eunuchów wykorzystywano jako strażników haremów. [przypis edytorski]

rzezaniec (daw.) — eunuch, kastrat. [przypis edytorski]

rzezaniec (daw.) — kastrat, eunuch. [przypis edytorski]

rzezaniec (daw.) — kastrat, nadzorca haremu. [przypis edytorski]

rzezany (daw.) — cięty. [przypis edytorski]

rzezany (daw.) — szlifowany, rzeźbiony. [przypis edytorski]

rzezany (daw.) — wycinany, rzeźbiony. [przypis edytorski]

rzezimieszek (daw.) — złodziej; dosł. ten, który odcina mieszki (woreczki na pieniądze), żeby je ukraść. [przypis edytorski]

rzeźwy (daw.) — tu: pełen energii, trzeźwo myślący. [przypis edytorski]

rzeźwy (daw.) — tu: pełen werwy. [przypis edytorski]

rzeż (daw.) — tu: morderstwo. [przypis edytorski]

rzęsny (daw.) — tu: obfity, rzęsisty. [przypis edytorski]

rzkąc (daw.) — rzekąc, mówiąc. [przypis edytorski]

rzkomo (daw.) — dziś: rzekomo. [przypis edytorski]

rzkomo (daw.) — jak, niby. [przypis edytorski]

rzkomo (daw.) — niby. [przypis edytorski]

rzkomo (daw.) — rzekomo, niby. [przypis edytorski]

rzyć (daw.) — pośladki. [przypis edytorski]

rzyć (daw.) — tyłek. [przypis edytorski]

rżany (daw.; gw.) — żytni. [przypis edytorski]

sa­motrzeć (daw.) — sam z dwoma towarzyszami; we trójkę. [przypis edytorski]

sabota (daw.) — drewniak, rodzaj obuwia. [przypis edytorski]

sachar maroż (z ros., daw.) — lody. [przypis edytorski]

saczek (daw.) — mały sak, woreczek. [przypis edytorski]

sadniwy (daw.) — o koniu: mający rany przetarte w skórze przez uprząż. [przypis edytorski]

sadyba (daw.) — osiedle. [przypis edytorski]

sadyba (daw.) — osiedle, siedziba. [przypis edytorski]

sadyba (daw.) — siedziba, osiedle. [przypis edytorski]

sadzić się (daw.) — prześcigać się. [przypis edytorski]

sadzony (daw.) — dziś: wysadzany, inkrustowany. [przypis edytorski]

sajeta (daw.) — cienka, delikatna tkanina; kosztowne sukno. [przypis edytorski]

sajeta (daw.) — cienka, kosztowna tkanina. [przypis edytorski]

sajeta (daw.) — cienka, kosztowna tkanina wełniana. [przypis edytorski]

sajeta (daw.) — cienkie sukno. [przypis edytorski]

sak (daw.) — worek podróżny. [przypis edytorski]

sak (daw.) — worek, torba podróżna. [przypis edytorski]

sak (daw.) — worek, tu: mieszek, woreczek na pieniądze. [przypis edytorski]

sak (daw.) — worek, tu: woreczek na przybory do szycia. [przypis edytorski]

sakiewka (daw.) — woreczek na pieniądze. [przypis edytorski]

sakpalto (daw.) — lekki płaszcz męski, noszony głównie wiosną lub latem. [przypis edytorski]

sakryfikować (daw., z łac.) — złożyć ofiarę, poświęcić. [przypis edytorski]

saletroród (daw.) — azot. [przypis edytorski]

salt (daw.) — skok, pląs. [przypis edytorski]

salutować (daw.) — pozdrawiać, witać. [przypis edytorski]

salwator (daw., łac. salvator) — zbawca, wybawiciel. [przypis edytorski]

salwator (daw., z łac.) — zbawca, wybawiciel. [przypis edytorski]

salwować (daw.) — ratować. [przypis edytorski]

salwować się (daw.) — ratować się. [przypis edytorski]

salwować (z łac., daw.) — ratować. [przypis edytorski]

salwowan (daw., z łac.) — salwowany (daw. krótka forma przym.), uratowany. [przypis edytorski]

sam (daw.) — chodź tu. [przypis edytorski]

sam (daw.) — tam; tutaj. [przypis edytorski]

sam (daw.) — tam, tutaj. [przypis edytorski]

sam (daw.) — tutaj, tędy. [przypis edytorski]

sam (daw.) — tutaj, tędy; używane orzeczeniowo: sam a. sam tu: chodź, podejdź. [przypis edytorski]

sam (daw.) — tutaj; używane orzeczeniowo: sam a. sam tu: chodź, podejdź. [przypis edytorski]

sam, dziewczęta (daw.) — chodźcie, dziewczęta; przykład wykorzystania daw. konstrukcji zdania przyzywającego, por. np. sam tu: chodź tu itp. [przypis edytorski]

sam już w tym będę (daw.) — sam tego dopilnuję. [przypis edytorski]

sam nie zwie (daw.) — sam się nie dowie. [przypis edytorski]

sam tu! (daw.) — chodź tu! podejdź! [przypis edytorski]

sam tu (daw.) — chodź tu; podejdź. [przypis edytorski]

sam tu (daw.) — chodź tu. [przypis edytorski]

sam tu (daw.) — chodź tu. [przypis edytorski]

sam tutaj (daw.) — chodź tutaj. [przypis edytorski]

samić (daw.) — konstrukcja z partykułą ci skróconą do -ć w funkcji wzmacniającej; znaczenie: sami wszakże, sami przecież. [przypis edytorski]

samka (daw.) — samica, kobieta. [przypis edytorski]

samka (daw.) — samica. [przypis edytorski]

samochcąc (daw.) — z własnej woli. [przypis edytorski]

samochcąc (daw.) — z własnej woli. [przypis edytorski]

samochód-elektrolux (daw.) — dosł. samochód-odkurzacz, czyli zamiatarka ssąca, pojazd komunalny do czyszczenia ulic, wyposażony w obrotowe szczotki oraz dmuchawę zasysającą zgarnięte zanieczyszczenia do kontenera. [przypis edytorski]

samoczwart (daw.) — sam z trzema towarzyszami. [przypis edytorski]

samoczwart (daw.) — we czterech. [przypis edytorski]

samodzierczy a. samodzierżczy (daw.) — tyrański, jedynowładczy, władający absolutnie. [przypis edytorski]

samodzierczy a. samodzierżczy (daw.) — tyrański, jedynowładczy, związany z władzą absolutną. [przypis edytorski]

samodzierczy a. samodzierżczy (daw.) — związany władzą absolutną, jedynowładztwem, tyranią. [przypis edytorski]

samodzierstwo (daw.) — władza absolutna, jedynowładztwo. [przypis edytorski]

samodzierż (daw.) — jedynowładca, samodzierżca, władca absolutny. [przypis edytorski]

samopas (daw.) — bez opieki. [przypis edytorski]

samopas (daw.) — bez opieki, w pojedynkę. [przypis edytorski]

samopas (daw.) — sam jeden. [przypis edytorski]

samopiąt (daw.) — w pięć osób; sam z czterema towarzyszami. [przypis edytorski]

samopięć (daw.) — sam z pięcioma towarzyszami; w sześciu. [przypis edytorski]

samopięt, samodziesięć (daw.) — w pięciu, w dziesięciu; sam z czterema lub dziewięcioma towarzyszami. [przypis edytorski]

samosam (daw.) — samotnie, w pojedynkę. [przypis edytorski]

samosiódm (daw.) — w siedem osób; sam z sześcioma towarzyszami. [przypis edytorski]

samosześć (daw.) — w sześciu ludzi. [przypis edytorski]

samosześć (daw.) — w sześć osób (najczęściej: osoba mówiąca albo gł. bohater opowieści z pięcioma towarzyszami). [przypis edytorski]

samotrzeci (daw.) — sam z dwoma towarzyszami. [przypis edytorski]

samotrzeć (daw.) — sam w towarzystwie dwóch osób; we trzech. [przypis edytorski]

samotrzeć (daw.) — sam, z dwoma towarzyszami. [przypis edytorski]

samotrzeć (daw.) — sam z dwoma towarzyszami, tj. we trzech. [przypis edytorski]

samotrzeć (daw.) — sam z dwoma towarzyszami; we trójkę. [przypis edytorski]