Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | czeski | dawne | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | środowiskowy | staropolskie | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 19797 przypisów.
przystoi — należy, wypada. [przypis edytorski]
przystoi — wypada. [przypis edytorski]
przystoją — są stosowne, właściwe ze względu na normy społeczne; dziś tylko w 3 os. lp: przystoi, przystało. [przypis edytorski]
przystojnie (daw.) — tak, jak należy. [przypis edytorski]
przystojnie (daw.) — tak, jak wypada. [przypis edytorski]
przystojnie (daw.) — tu: przyzwoicie, właściwie. [przypis edytorski]
przystojnie (daw.) — we właściwy sposób. [przypis edytorski]
przystojnie — jak przystoi; przyzwoicie. [przypis edytorski]
przystojnie — przyzwoicie, porządnie. [przypis redakcyjny]
przystojnie — tu: jak przystoi; grzecznie, przyzwoicie. [przypis edytorski]
przystojniejsza (starop.) — bardziej należyta. [przypis redakcyjny]
przystojność (daw.) — czynienie tego, co należy. [przypis edytorski]
przystojność (daw.) — to, co należy, wypada, przystoi. [przypis edytorski]
przystojność (daw.) — to, co przystoi (robić, mówić itp.); odpowiednie zachowanie, właściwe postępowanie. [przypis edytorski]
przystojność (przestarz.) — piękno. [przypis edytorski]
przystojność — to, co przystoi (czynić, mówić); przyzwoitość. [przypis edytorski]
przystojność — w tekście bardzo często pojawia się to określenie w dawniejszym znaczeniu: zachowanie zgodne z obyczajami i zasadami dobrego wychowania, przyzwoitość etc. [przypis edytorski]
przystojny (daw.) — odpowiedni. [przypis edytorski]
przystojny (daw.) — odpowiedni, właściwy. [przypis edytorski]
przystojny (daw.) — tu: odpowiedni. [przypis edytorski]
przystojny (daw.) — tu: właściwy, odpowiedni, jak przystoi (o zachowaniu). [przypis edytorski]
przystojny (daw.) — tu: właściwy. [przypis edytorski]
przystojny (daw.) — właściwy. [przypis edytorski]
przystojny (starop.) — tu: właściwy komuś; taki, jaki komuś przystoi. [przypis edytorski]
przystojny — tu: odpowiedni. [przypis edytorski]
przystojny — tu: porządny, właściwy. [przypis edytorski]
przystojny — tu: przyzwoity, zachowujący się jak przystoi; układny, delikatny. [przypis edytorski]
przystosowanie kraju, niedawno przez Dom Austriacki wydartego Polsce — mowa o pierwszym katastrze gruntowym Galicji, zwanym Metryką Józefińską od imienia zleceniodawcy, cesarza Józefa II. W 1785 r. urzędnicy dokonali spisu granic gmin i poszczególnych posiadłości, dokładnie scharakteryzowali wielkość i rodzaj każdego kawałka ziemi wraz z budynkami. Zewidencjonowano właścicieli ziemi i wysokość płaconych przez nich podatków. Jeszcze dziś akta te dostarczają bardzo cennego materiału do badań nad historią polskiej demografii i gospodarki, a także danych geograficznych i genealogicznych. [przypis edytorski]
przystosowanie — tu: nawiązanie, aluzja. [przypis edytorski]
przystosowanie — tu: prawdopodobnie chodzi o odniesienie piosenki do opisu tego, co faktycznie widział autor. [przypis edytorski]
przystronek (gw.) — sąsiek, oddzielona przegrodą od klepiska część stodoły, w której składa się zboże a. siano. [przypis edytorski]
przystrój (daw.) — coś, co przystraja; ozdoba. [przypis edytorski]
przysuć (daw.) — przysypać. [przypis edytorski]
przysuć (daw.) — tu: opleść, przyozdobić. [przypis edytorski]
przysuć (daw.) — zasnuć, spowić. [przypis edytorski]
przysuty (daw.) — przysypany. [przypis edytorski]
przysuty — przysypany. [przypis edytorski]
przysuty — przysypany, zasłany. [przypis edytorski]
przysuwający — tu: zasnuwający. [przypis edytorski]
przyswoił był — przykład użycia czasu zaprzeszłego, wyrażającego czynność wcześniejszą od pozostałych czynności i stanów zapisanych w czasie przeszłym prostym. [przypis edytorski]
przysyłka — dziś w tym kontekście: przysłanie a. przesyłka. [przypis edytorski]
przyszczypka — łatka z boku na obuwiu. [przypis redakcyjny]
przyszczypny (daw. a. gw.) — zadziorny, ale na sposób humorystyczny. [przypis edytorski]
przyszedł do herbaty — dziś: przyszedł na herbatę. [przypis edytorski]
przyszedł Mojżesz i opowiedział ludowi — „Tego samego dnia [czyli 4 siwan]”, Raszi do 24:3 [1]. [przypis tradycyjny]
przyszedł na świat potomek ze szczepu królewskiego — Władysław II Wygnaniec (1105–1159) urodził się wcześniej; chodzi więc może o nieznanego syna Bolesława Krzywoustego i Zbysławy. [przypis edytorski]
przyszedł na tę ideę — tu: wpadł na ten pomysł. [przypis edytorski]
przyszedłem pod wieżę wysoką — Wieże, o których tu mowa, stoją na przeciwległych brzegach Styksu: pierwsza daje sygnał drugiej, skąd przypływa przewoźnik. Dwa płomyki oznaczają liczbę przybyłych do przewozu. [przypis redakcyjny]
Przyszedłem przynieść miecz i ogień — Łk 12, 49. [przypis tłumacza]
Przyszedłem przynieść wojnę — Mt 10, 34. [przypis tłumacza]
przyszedłli (daw.) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy przyszedł, czyż przyszedł, czyżby przyszedł. [przypis edytorski]
przyszedszy (starop. forma) — dziś popr.: przyszedłszy. [przypis edytorski]
przyszle (daw.) — dziś popr. forma: przyśle. [przypis edytorski]
przyszle (daw.) — dziś: przyśle. [przypis edytorski]
przyszle — dziś popr. forma: przyśle. [przypis edytorski]
przyszle — dziś popr.: przyśle. [przypis edytorski]
przyszle — dziś: przyśle. [przypis edytorski]
przyszlę (daw. forma) — dziś: przyślę. [przypis edytorski]
przyszlę — dziś popr.: przyślę. [przypis edytorski]
przyszli na ziemię przed chrzestem — Ci, co przyszli na świat przed Chrystusem i uwierzyli w przyjście oczekiwanego Zbawiciela ogłaszane przez proroków, ci jedni tylko dostatecznie uczcili i ukochali Boga; ci zaś, co zaiste żyli cnotliwie, ale bez tej wiary, mogli na ziemi wszystko, co piękne i wzniosłe w granicach zmysłowego świata uczuć, pojąć i przeniknąć; tylko przeczucie i nadzieja najwyższego światła prawdy zostały im odjęte. Życie ich upłynęło w ciągłej i niczym niezaspokojonej tęsknocie do wyższych i ostatecznych celów człowieczeństwa; albowiem dobro i piękno wyłącznie ziemskie, nie zaspakajają naszego ducha. W tym kręgu spotykamy duchy nienależące jeszcze do właściwych miejsc kary: zajmując tylko ich podwórze, są tu jak w zawieszeniu. Po śmierci używają na nowo piękności ziemi w zielonych łąkach, w pięknych strumieniach; używają wznioślejszych wrażeń sztuki, która upiększa życie, nawet nie zbywa im na blasku światła, ale to światło nie jest niebieskie. Karą ich pozgonną jest wieczne życie z pożądaniem bez nadziei; a chociaż z dobroci niebios używają uciech ziemskich i po zgonie, nawet świadomości swoich cnót i zasług, jednakże są potępieńcami; [chrzestem — dziś popr. forma N lp: chrztem; red. WL]. [przypis redakcyjny]
przyszlij — dziś popr. forma: przyślij. [przypis edytorski]
przyszlij — dziś: przyślij. [przypis edytorski]
Przyszliśmy tu po dyngusie! Zaśpiewamy o Jezusie, O Jezusie, o Maryje — Dajcie nam co, gospodynie! — zmodyfikowany fragment pieśni ludowej Przyszliśmy tu po dyngusie, z muzyką Zygmunta Noskowskiego (1846–1909). Autor tekstu nie jest znany, utwór opublikowano w 1892 roku, w zbiorze Pieśni ludu pod reakcją Zygmunta Glogera (1845–1910). [przypis edytorski]
przyszła do połowu — dała się złapać. [przypis redakcyjny]
przyszła wiadomość, że król perski gromadzi silną flotę i liczne wojsko piesze, widocznie przeciw Hellenom — z początkiem zimy 400 r. wysłała Sparta do Azji armię złożoną z 1000 neodamodów (wyzwolonych helotów), 4000 Peloponezyjczyków, Ateny dodały do tego 300 konnych. Armia ta miała wywalczyć wolność miastom greckim w Azji Mniejszej, które nie chciały ulegać panowaniu perskiemu. Jeśli Sparta nie miała utracić swego znaczenia, nie mogła pozostawić rodaków ich losowi. Tybron, dowódca tych sił, zwiększonych kontyngentami miast greckich, azjatyckich, nie doprowadził do żadnego rozstrzygnięcia, a postępowanie jego i wojska ściągało nań liczne, a uzasadnione zarzuty. Eforowie odwołali go i skazali na wygnanie; komendę otrzymał Derkilidas. Z powodu braku konnicy, którą Persowie celowali, nie mógł i on także sprowadzić rozstrzygnięcia. Wojna przewlekała się, gdyż Persowie nie śmieli stawiać czoła greckiej piechocie; zawierano ciągle rozejmy. I tak zawarto rozejm na zimę 398 r., potem na lato tegoż roku. To samo było w 397 r. Derkilidas żądał wolności dla miast greckich. Obaj wodzowie mieli podczas rozejmu zwrócić się do swych rządów po instrukcje. Zawieszenie broni wyzyskiwali Persowie do zbrojeń w poważniejszych rozmiarach. Ateńczyk Konon, wódz z wojen peloponeskich, organizował flotę perską na Cyprze. Spartanie dowiedzieli się o przygotowaniach tych dosyć późno, jeszcze w lecie 397 prowadzili Persowie układy o zawieszenie broni celem zmylenia uwagi nieprzyjaciół. Sparcie nie pozostało nic innego, jak podjąć wyprawę na wielką skalę. [przypis tłumacza]
Przyszła wreszcie kapitulacja Warszawy — w Warszawie po 1 września 1939 r. Polacy przeprowadzali działania obronne stolicy (kampania wrześniowa), które zakończyły się kapitulacją miasta 6 października 1939 r. Stolica i jej mieszkańcy byli w tym czasie intensywnie bombardowani i ostrzeliwani przez artylerię. [przypis edytorski]
przyszłe — tu: przybyłe. [przypis edytorski]
Przyszło się z „chorą” duszą na świat (…) uciec pragnie — S. Przybyszewski, Moi współcześni, II, s. 57 (Wśród swoich). [przypis autorski]
Przyszło szczęście — taki przekład zgodny jest z żydowską tradycją, ale w tekście hebrajskim zamiast dwóch słów בָּא גָד (ba gad): ‘przyszło szczęście’ użyte jest tu jedno słowo, które brzmi identycznie: בָּגָד (bagad): ‘zdradził’. Lea powiedziała: «zdradziłeś mnie, gdy poszedłeś do mojej służebnicy», bo ja dałam ci już dzieci, zob. Raszi do 30:11. [przypis edytorski]
przyszłoć (…) żebrać — przyszło ci żebrać. [przypis edytorski]
Przyszłość — organ prasowy organ „Eleuterii”, pismo propagujące abstynencję, wartości etyczne i racjonalizm, zał. w 1905 przez Wincentego Lutosławskiego. [przypis edytorski]
przyszłość z trzewi bydląt (…) obwieszczać — trzewia badali etruscy wieszczkowie, zwani haruspices. [przypis edytorski]
przyszły i smutki — ruina grożąca dwóm siostrzenicom Narcyzy, córkom Kornelii Glogerowej. [przypis redakcyjny]
Przyszły nagrody Nobla — w 1903 Maria i Pierre Curie otrzymali wspólnie z Becquerelem Nagrodę Nobla z fizyki za badania nad zjawiskiem promieniotwórczości. Już po śmierci męża, w 1911, Maria otrzymała drugą, tym razem samodzielną Nagrodę Nobla z chemii: za odkrycie polonu i radu. Tym samym została pierwszą osobą wyróżnioną Nagrodą Nobla dwukrotnie i pierwszą kobietą, która otrzymała tę nagrodę w dziedzinie chemii. [przypis edytorski]
przyszłym — w domyśle: przyszłym pięknościom. [przypis redakcyjny]
przyszwa — górna część buta, przyszyta do podeszwy. [przypis edytorski]
przyście — dziś: przyjście. [przypis edytorski]
przyście (starop.) — przyjście; nadejście. [przypis edytorski]
przyście (starop.) — przyjście, nadejście. [przypis edytorski]
przyście (starop.) — przyjście. [przypis edytorski]
przyściu — dziś popr.: przyjściu. [przypis edytorski]
przyść — daw. przyiść; dziś: przyjść. [przypis edytorski]
przyść do czego (starop. konstrukcja) — przyjść do czego; tu: dostać, uzyskać co; por. dzisiejsze: dojść do władzy, majątku itp. [przypis edytorski]
przyść — dziś popr.: przyjść. [przypis edytorski]
przyść — dziś: przyjść. [przypis edytorski]
Przyść — przyjść. [przypis edytorski]
przyść (starop. forma) — dziś popr.: przyjść. [przypis edytorski]
przyść (starop. forma) — dziś: przyjść. [przypis edytorski]
przyść (starop.) — przyjść. [przypis edytorski]
przyśli — dziś popr. forma: przyszli. [przypis edytorski]
przyśli — dziś popr. froma 3 os.lm cz.przeszłego: przyszli. [przypis edytorski]
przyśli — dziś popr.: przyszli. [przypis edytorski]
przyśli — dziś: przyszli. [przypis edytorski]
przyśli (starop. forma) — dziś 3.os.lm cz. przesz.: przyszli. [przypis edytorski]
przyśli (starop. forma) — dziś popr.: przyszli. [przypis edytorski]
przyśli (starop. forma) — dziś: przyszli. [przypis edytorski]
przyśli (starop. forma) — przyszli; abyście do tegoż nie przyśli: aby wam się to samo nie przydarzyło. [przypis edytorski]
przyśli (starop. forma) — przyszli. [przypis edytorski]
przyśli — zgodnie z dziewiętnastowieczną wymową, stosującą się do rymu z „okryśli”; popr. przyszli. [przypis edytorski]
przyśnica — przecznica, droga rozstajna. [przypis redakcyjny]
